Konu: Dünyayı Değiştiren Müslüman Buluşları

29.01.2010 tarihinde CNN'in haberine konu olan, müzikten bisiklete herşeyin temeli "1001 Inventions", "1001 Buluş" adlı 1000 yıllık unutulmuş "unutturulmuş" Müslüman Bilim Tarihi adlı kitap. "Bilim tarihinde bir boşluk var, Grekler'den Rönesansa olan dönem yok" kitabın yazarı Profesör Salim al-Hassani'nin sözleri bunlar.

Profesör Salim al-Hassani "1001 Buluş"tan, en iyi 10 Müslüman buluşunu sıralamış:

1) Cerrahi





1.000’li yıllarda doktor El-Zahrawi 1.500 sayfalık resimli anlatımı içeren, cerrahi alanda bir ansiklopedi sayılan bir eser yayınlar. Daha 500 yıl öncesine kadar Avrupa’da kullanılan bir kitaptır bu eser. Birçok buluşunun yanı sıra yaraları dikmek (koyunun bağırsağından elde edilen doğal fiberlerle), iyileşme sonunda da sütürlerin alınması tekniğini ilk kullanandır. Ayrıca tarihte ilk sezeryanı gerçekleştiren, forsepsleri yapan ve kullanan kişidir.

İstanbul İslam ve Bilim Teknoloji Tarihi Müzesi'nden ilk cerrahi aletlere ait fotoğraflar

2) Kahve

9.Yüzyılda ilk kez Yemen’de demlendi kahve. İlk kullanıldığı yıllarda, Sufilerin gece yarılarına kadar zikir yapmalarını sağlayan bir içecekti. Daha sonra Kahire’ye götürüldü. 13.Yüzyılda Kahire’den Türkiye’ye geldi. İtalyan ve Venedikli tüccarlar vasıtası ile Avrupa kahve ile ancak 16.Yüzyılda tanışabildi. Starbucks gibi çok kısa zamanda markalaşarak doğduğu topraklara ihraç edildi.

3) Uçan Makine




Tarihte ilk uçmayı deneyen ve bunun için bir makine icat eden Abbas İbn Firnas’tır. 9.Yüzyılda kanatları olan ve görüntüsüyle bir kuşu andıran uçan bir makine yapmıştır. İspanya Cordoba’da ilk denemesinde birkaç dakika havada kalmış, düşüp belini incitmesine rağmen ilk uçuşunu başarıyla gerçekleştirmiştir. Leonardo da Vinci’nin bu denemeden yüzyıllar sonra uçan bir makine dizaynı yaptığını ama bu makinenin hiçbir zaman uçmadığını biliyoruz.

4) Üniversite

M.S. 859 yılında genç bir prenses olan Fatima el Firhi, Fas’ın Fez şehrinde dünyanın ilk diploma dereceli üniversitesini kurdu. Kız kardeşi Miriam’da üniversitenin hemen yanına bir cami yaptırarak, birlikte El Kairaouine Camisi ve Üniversitesi kompleksini kurmuş oldular. Kurulduktan yaklaşık 1.200 sene geçmesine rağmen hala aktif. Hassani, bu kompleksin insanlara, İslam’ın öğretilerinde bilimin ne kadar önemli olduğunu gösterdiğini söylüyor. Ayrıca genç Müslüman bayanların neler yapabileceğini.

5) Cebir

Cebir kelimesi İranlı bir matematikçinin 9.Yüzyılda yazdığı “Kitab el Jabr Wa l-Muqabala” adlı kitabının başlığından geliyor. Daha sonra Avrupa dillerine bu kitap “The Book of Reasoning and Balancing” adıyla kabaca çevriliyor. Grek ve Hint sistemlerinin incelenmesiyle yazılan bu kitap, yeni bir cebirsel sıralama yaparak rasyonel sayılarla irrasyonel sayıları birleştiriyor. Bu çağının ötesindeki matematikçi El Harezmi adıyla ün salıyor ve çalışmalarıyla modern matematik dünyasının temellerini atmış oluyor. El Harezmi aynı zamanda bir rakamın üs olarak nasıl kullanılacağını açıklayan ilk kişi.

6) Optik

Hassani, optik alanda yapılan ileri düzey çalışmaların hemen hepsinin temelinde, Müslüman dünyada yapılan çalışmaların olduğunu söylüyor. 1.000’li yıllarda İbn el Haitham, Öklid ve Ptolemi’nin teorilerini çürüterek insanın gözden çıkan ışıkla değil, objelerden yansıyan ışığın gözün içine girmesiyle gördüğünü kanıtlıyor. Bu büyük İslam alimi fizikçisi aynı zamanda kamera mantığını açıklayarak, gözün nasıl objeleri optik sinirlerle, beyin arasında ters olarak ilettiğini buluyor.

7) Müzik

“Müslüman müzisyenler, Avrupa üzerinde Bağdat ve Cordoba müziğiyle derin bir etki bırakmışlardır” diyor Hassani. Avrupa’ya Orta Doğu’dan gelen enstrümanlar arasında bulunan ud ve rahab (kemanın atası) örnek olarak gösterilebilir. Günümüzde kullanılan gitarın atası da ud’dur. Modern müzik notalarının da Arap alfabesinden türetildiği var sayılmakta.

8) Diş Fırçası

Hepimizin bildiği gibi Peygamber Efendimiz Hz. Muhammed (S.A.V.) misvak kullanırdı ve misvak kullanmayı herkese tavsiye ederdi. Günümüzde hala bazı diş macunu markaları, formüllerinde misvak kullanmaktadır.

9) Krank

Birçok otomatik mekanizmanın temellerini teşkil eden aletler ilk olarak Müslüman dünyada ortaya çıkmıştır. Bunlardan biri de devrimsel bir buluş olan, rod sistemiyle krank milinin birleşimidir. Krank sayesinde döner hareketin, düz harekete dönüştürülmesi, ağır objelerin küçük kuvvetlerle kaldırılmasını sağlamıştır. Bu teknoloji El Jazari tarafından 12,Yüzyılda bulunmuş daha sonra dünyaya mekanik araçlarda, bisikletten içten yanmalı motora kadar kullanılmak üzere yayılmıştır.

10) Hastaneler

“Hastanelerin bugünkü anlamıyla hem öğrenim hem tedavi merkezi olarak kullanılması ilk olarak Mısır’da 9.Yüzyılda olmuştur” diyor Hassani. Bu türden ilk tıp merkezi Kahire’de M.S.872 yılında kurulan Ahmad ibn Tulun Hastanesi’dir. Müslüman inancından gelen “hasta, muhtaç olan herkese yardım” düsturuyla Tulun hastanesi ihtiyacı olan herkese ücretsiz tedavi imkanı sunuyordu. Bu tür hastaneler Kahire’den Müslüman dünyaya, oradan bütün dünyaya yayılmıştır.

Kaynak: Cnn.com
İstanbul İslam ve Bilim Teknoloji Tarihi Müzesi

balauz bu güzel paylaşmın için teşekkürler

ne kadar garip bunların çoğu hayati öneme sahip buluşlar ama batı dünyası bizim bulduklarımızı iyice araştırıp geliştirmiş ve tekrar islam alemine biz bulduk havalrında satmışlar ?!

biz cumhuriyet döneminde aynı şeyi yapalım dedik..batıyı iyice araştırıp batının yıllar öncesinde yaptığı şeyi yapıp bu şeyleri biz kendimiz geliştirelim dedik..ama bunun adı batı hayranlığı bilmem ne oldu..

sanırım bu bakış açısı bile batının bizden düşünce bazında neden ileride olduğunun göstergesidir..

Yazdıklarına katılıyorum mezarkabul39
Bana daha da ilginç gelen şey konunun kaynağıdır.Cnn.com kaynaklı ve dahası www.sciencemuseum.org.uk kaynaklı bir bilgi...Acaba Batılılar kendilerini sorgulamaya mı başladılar
Batının şu andaki teknolojisine, geldiği noktaya bir lafımız yok.
Kitabında "Oku!" yazan, peygamberi "İlim Çin’de de olsa onu arayınız. İlim talebi her müslümana farzdır” diyen, savaş esirlerini okuma yazma öğretmesi karşılığında serbest bırakan bir peygamber. Unutulan, unutturulan, araştırılmayan gerçekler.Sanırım bütün bunlarda İslam aleminin daha fazla kusuru var gibi.Ve Endülüs Kütüphanelerinin de yakılmasının da etkisi var.

konu için teşekkürler.

güzel bir konu olmuş, teşekkürler.

rica ederim

Bi Kısmını Biliyordum İlavelerim Oldu Teşekkürler

Teşekkürler böylesi güzel ve faydalı bir konu için

Teşekkürler Dosttum.

saol kahve felan müslümanların olduğunu biliyordum ama üniversite yunanlıların zannediyordum diploma notlu helal olsun güzel paylaşım teşekkür ederim.