و كم لله من لطف خفىّ
يدق خفاه عن فهم الذكىّ
AbdeHak’dan var nice lutf-i hafi
Edemez idrâk anı fehm-i zeki
“Allah’ın kullar üzerinde nice gizli nimet ve lutufları vardır ki zeki olan kimseler dahi bunu idrâk edemezler.”

و كم يسراتى من بعد عسر
وفرج كربة القلب الشجىّ
Nice usri yüsr eder ta’kîb kim
Sâf olub bulur ferec-i kalb-i şeciyy
“Nice güçlüklerden sonra kolaylıklar meydana geldi. Gamlı ve kederli kim­selerin kalbi ferahlık buldu.”

وكم امر تساء به صباحا
و تأتيك المسرة في العشىّ
Nice emr olur seher kıci bedid
Der-pey olur hem farh vakt-i aşiyy
“Nice işler vardır ki sabahleyin (başlangıçta) kötülüğe giderken, akşamleyin (sonuçta) neşe ve sevince dönüşür.”

اذا ضاقت بك الاحوال يوما
فسق بالرزاق الفرد العلىّ
Ger seni tazyik ede gerdûn-i dûn
Mutemed kâfi sana Ferd-i Aliyy
“Bir gün devrân seni darlığa düşürürse Rezzak, yüce ve tek olan Cenâb-ı Hakk, sana kâfidir.”

Bu beytin sonunda yer alan “Aliyy” kelimesi iki anlamda kullanılmıştır. Edebiyatta Fevriye (yakın anlamı altında uzak manasını kasdetmek) denilen sanat çeşidine girmektedir.

“Aliyy” âyete’l-kürside ve Kur’ân-ı Kerîm’in birçok yerinde Allah Teâlâ’nın güzel isimlerinden biri olarak kullanılmıştır. Bu beyitte hem bu anlamda ve hem de Hazret-i Ali kerremallâhü vechenin ismi olarak kullanıl­mıştır.

Kişi; bir darlıkla karşı karşıya geldiğinde galeyana kapılma­dan sabır göstermelidir.
“Her şey Allah Teâlâ‘dan gelir” diyerek razı ve teslim olmalıdır. Her şeyi değiştirmeğe güç yetiren Cenâb-ı Hakk o sıkıntıyı muhakkak giderecektir deyip ona tevekkül ve itimat etmeli­dir. Kişi,

“Ben işimi, Allah’a ısmarlıyorum. Çünkü Allah, kullarını çok iyi görendir”, diyerek ve bu âyet-i kerîmeyi okuyarak dua seccadesi üzerinde rica ve temennide bulunmalıdır. Yine kişi,

“Kim Allah’a güvenip dayanırsa O, kendisine yetişir” dediğinde sıkın­tının yakında yok olacağını düşünür.

“Yüksek nimetlerde açık şükür ve gizli lutuflarda gizli zikir” kuralıyla yola çıkan mümin, çok iyi bilir ki hadiste şöyle buyrulmuştur:

“Zikrin en hayırlısı gizli olanıdır. Rızkın en hayırlısı da insana yetenidir.”