Konu: Jacob Abbot (1803 - 1879)

Hayatı :

Abbott , 14 kasım 1803'te , Maine'e bağlı Hallowel'de doğar.Babası , Jacob Abbot ; annesi ise Lydia Abbot'tır.Abbot çiftinin 7 çocuğu vardır.Yazar , 7 çocuğun ikincisi ve 5 erkek çocuğun ise en büyüğüdür.Ailesi , katı ve kuralcı Hıristiyanlardandır.Abbott , mutlu bir çocukluk geçirir.5 erkek kardeşin hepsi , Bowdoin kolejini bitirir.Hepsi , Andover'da Tanrıbilim okur ve hepsi de papaz olur.1849'da ölen en küçük kardeş dışında , hepsi de yazardır.

Abbott , önce "Hallowel Akademisi" 'ne ; daha sonra , Maine'e bağlı Brunswick'teki , "Bowdoin Koleji" 'ne gider.Bu yıllarda , dedesinin ve babasının adını taşıdığından ve "Üçüncü Jacob Abbot" olarak anılmamak için ; soyadına ikinci bir "t" ekleyerek , "Abbott" yapar.Yazar , bu kolejden , 1820'de mezun olur.Bir süre , "Portland Akademisi" 'nde ders verir.Öğrencileri arasında , ünlü yazar Henry Wadsworth Longfellow da vardır.

1821'de , Massachusetts'e bağlı , "Andower Newton İlahiyat Fakültesi" 'nde , eğitim görmeye başlar.1824'e kadar eğitimini sürdürür.1824'te , okul bittikten sonra ; kutsanarak , bir cemaat kilisesinin papazlığına atanır.Aynı yıl , "Amherst üniversitesi" 'nde ders vermeye başlar.1824-25 arasında , özel öğretmenlik yapar.1825 yılında ise , "Amherst Üniversitesi" 'nde matematik ve felsefe profesörü olur.1826'da , "Hampshire Birliği" 'nden vaaz verme yetkisi alır ve üniversite şapelinde vaazlara başlar.18 mayıs 1828'de , Marriet Vaughan ile evlenir.Yazar , 1829'a kadar , üniversitedeki görevinde kalır.

Abbott , 1829 haziran'ında , kardeşi John ile birlikte , Boston'da "Mount Vernon Kız Ortaokulu" 'nu kurar.1829-33 yılları arasında ise , okulun müdürlüğünü üstlenir.Abbott , okulda , çocukların öğrenmeye karşı olan ilgisini körüklemek amacıyla ; onlara , önce bir sorunu göstererek , o sorunu çözme yöntemlerini anlatma yoluna gitmiştir.

Abbott , 1834'te , Mount Vernon'dan ayrılarak , Roxbury'ye taşınır.Burada , "Eliot Cemaat Kilisesi" 'ni kurar ve bu kilisenin papazlığını yapar.1836'da , sağlık sorunları nedeni ile papazlıktan ayrılır ve ailesi ile birlikte Maine'e döner.Kışı , Maine'e bağlı Formington'daki babasının evinde geçirir.Daha sonra , burada arsa satın alarak , "Küçük Mavi" adını verdiği bir ev yaptırır.Eve bu adı verirken , şehrin 20 mil kuzeyindeki , görkemli Mavi Dağ'dan esinlenmiştir.

1839'da , kendini edebiyat çalışmalarına verir.1843'te , eşinin ölümünün ardından , New york'a yerleşir.Burada , kardeşleri John ve Gorham ile birlikte , kızlar için ileri düzeyde eğitim veren , "Abbott Enstitüsü" 'nü kurar.Okulun özgün adı , "Genç Bayanlar İçin İlahiyat Fakültesi" 'dir.Yazar , okulun müdürlüğünü de üstlenir.

1845'te , Newyork'ta , bu kez erkekler için , "Mount Vernon Okulu" 'nu kurar ve müdürlüğünü üstlenir.1848'de , Avrupa'ya yapacağı birçok gezinin ilkini gerçekleştirir.1851'de , okuldaki görevinden ayrılır.1853'te yeniden evlenir.Eşinin adı Mary Woodbury'dir.1870'lerde , yine Formington'a döner ve babasının eski evi "Fewacres" 'e yerleşir.Çünkü , kendi evi "Küçük Mavi" , artık yatılı bir okul olarak kullanılmaktadır.Yazar , 6 kasım 1879'da burada ölür.

Eserleri :

200'den fazla eseri olan Abbott'ın ilk eseri , "Genç Hıristiyan" 14 cilttir.Yazarın hayat öyküsünün yer aldığı kitabın 2. baskısı , 1882 tarihlidir.Abbott'ın 2. eseri , 1832'de çıkmıştır. ve "Hıristiyanlık Ödevinin Ve İlkelerinin Bildik Bir Tanımı" adını taşır.Eser , sadece gençler için değil ; aynı zamanda , dini bir yaşama başlamak ve dindarlığın başlıca ilkelerinin , içten ve anlaşılır bir dille yapılmış olan açıklamasına sahip olmak isteyen büyükler için kaleme alınmıştır ve Hıristiyanların temel ödevleri üzerinedir.

1835'te , yazarın en önemli eserlerinden biri olan , 28 kitaplık "Rollo Dizisi" 'nin ilki çıkar.Bu ilk kitabın adı "Küçük Bilgin Konuşmayı Öğreniyor / Rollo İçin Resimli Bir Kitap" 'tır.Bu kitabın sonraki baskıları , "Rollo Konuşmayı Öğreniyor" adıyla yayınlanmıştır.Aynı yıl , dizisinin 2. kitabı da yayınlanır.Rollo Dizisi" 'deki kitaplarından bazılarının adları ; "Rollo Oyunda" , "Rollo İş'te" , "Rollo Avrupa'da" 'dır.Ayrıca , Öğretmenler için , 1841'de "Rollo , Ahlak Yasaları" çıkar."Rollo Avrupa'da" ise , 1853-58 arasında yazılmıştır.

"Rollo" , Amerika iç savaşını önceleyen en popüler çocuk kitabıdır.Rollo , her şeyi bilen George amcası ile yaptığı dünya gezisinde ; ahlak , coğrafya , fen ve tarih bilgilerini okuyucuya aktarır.Rollo , öğrenmeye istekli ve her şeyi en ince detaylarına kadar araştıran , iyi bir çocuktur.Bu yüzden her Rollo kitabı , birer bilgi deposudur.

1840'ta , 6 ciltlik "Jonas Kitapları Dizisi" yayınlanır.1841'de ise , sadece kızlara yönelik , "Lucy Kitapları Dizisi" yayınlanır.Yazar , 1848-53 yılları arasında , kardeşi John ile birlikte , 32 ciltlik "Resimli Tarihler" adlı diziyi hazırlar.Eserin 22 cildini , yazar kendi yazmıştır.Bu tarih dizisinde ; Büyük İskender'den Kleopatra'ya , Cengiz Han'dan 1. Elisabeth'e kadar , pek çok tarihi figürün hayat öyküsü yer almaktadır.

Abbott , 1850-54 yılları arasında , "Frank Öyküleri" 'ni kaleme alır.10 ciltlik bu öykü dizisindeki çocuk betimlemeleri ve öykü anlatımının ustalığı , diziyi ilginç kılmıştır.Bu öykülerdeki karakterler ; Amerikan çocuk edebiyatının , ilk gerçek , üç boyutlu karakterleridir.Yazar , 1851'de ; kardeşi Charles ile birlikte , "Mount Vernon Aritmetik Kitabı" 'nı yazar.Kitabın amacı ; çocukların öğrenmeye olan ilgilerini artırmak ve onları , gerçek hayatta karşılaşacakları sorunlarla yüzleştirip , çözümünü göstermektir.

Abbott'ın , ayrıca şu eserleri vardır :

- Marco Paul dizisi 6 cilt
- Şen Aile dizisi 12 cilt
- Juno Kitapları dizisi 6 cilt
- Gökkuşağı dizisi 5 cilt
-Amerika Tarihi 8 cilt
-Gençler İçin Bilim :
Isı , ışık , güç , su ve toprak adlı 4 ciltten oluşmaktadır.
- İskoçya'da Bir Yaz
-Öğretmen
- Tarihi Yapanlar

Sanatı :

Çocuklar için , ilk öykü dizilerinin yazarı olan Abbott ; dizi kitap yazımının , başlıca türlerini ve tekniklerini ilk kez ortaya koyan kişidir.O , bu türü ; tek başına kitlelere tanıtmış ve herkes tarafından sevilmesini sağlamıştır.Abbott , bir yandan , ahlaki değerlere ve bilgilenmeye önem verirken ; öte yandan , akla yakın ve hayatın içinde karşılığı olan öyküler kaleme almıştır.Onun betimlediği dünya , basit ve her çocuğun , kolaylıkla kavrayıp benimseyebileceği bir dünyadır.

Yazarın , dini , eğitimsel ve ahlaki inançların süzgecinden geçirerek kaleme aldığı kitapları ; mutlu ve üretken çocukların kaleme alındığı sahnelerle doludur.Onun dizi kitaplarında ; büyük bir ülkenin , küçük kasabalarında sade bir hayat süren insanların ve çocukların küçük maceralarıyla , onların , kendince büyük sorunlarının anlatıldığı , zevkli ve kolay anlaşılır öyküler yer alır.

Yazarın eğitim felsefesi ; bir çocuğun bakış açısına yönelik , sempati ve anlayışla dengelenmiş bir disipline duyulan inançtır.Abbott'ın , bunca tanınıp sevilmesinin sırrı ; onun , çocuklara duyduğu sevgidir.Onun eserleri ; az bulunur bir insan sevgisi , hoşgörü ve yumuşaklıkla yoğrulmuştur ve bu nitelikleri sayesinde , tüm çağların çocuk kitapları arasında , özel bir yere sahiptir.

Kaynakça:
- Jacob Abbott Deidre Johnson / 1999

- Virtual American Biographies Appleton's Encyclopedia / 1886

-The Oxford Companion to American Literature
James D. Hart / 1956

-Encyclopedia Britannica 1911 Baskısı

- Ana Britannica Ana Yayıncılık / 1986

Kızılderililer Arasındaki Gezginler
Avrupalıların , ülkeye ilk ayak basışlarından bu yana , birçok kişi , Kızılderili kabilelerini ziyaret etmekten ve hatta;davranış biçimlerini ve geleneklerini incelemek , dillerini öğrenmek , masallarını ve söylencelerini dinlemek üzere , belirli süreler boyunca aralarında yaşamaktan büyük zevk almış ve bu ziyaretçilerin birçoğu , uygar dünyaya dönüşlerinde , ziyaretleri sırasında keşfettiklerini yayınlamışlardır.
Bazı gezginlerin söylediklerine göre ; Kızılderililer , bu masalları ve söylenceleri , bir yaz akşamı , açık havada toplanmış bir dinleyici topluluğuna ya da kışın bir kamp ateşi çevresine dizilmiş meraklılara anlatmışlar ya da en azından , gelenek ve göreneklerine , dahası ideallerine ve duyarlıklarına dair önemli bilgiler vermişlerdir.Aşağıda okuyacaklarınız , bu söylencelerden bazılarıdır ve bunların ilki , batı kabilelerinden birine ait olup , insanoğlunun kökenine dair , kuşaktan kuşağa aktarılarak günümüze kadar ulaşmış bir anlatıdır.

İnsanın kökeni
Bir zamanlar , Mississippi nehrinin kıyısında bir salyangoz yaşarmış.Salyangozun hayatı , dingin ve huzurluymuş;ta ki , bir gün bir sel baskını sonucunda , nehrin suları kabarıp , zavallı hayvancık boğulma tehlikesiyle karşı karşıya kalana dek.Salyangoz , canını kurtarmak için , can havliyle bir kütüğe tırmanmış ve akıntıya kapılan , ama batmayan kütüğün üstünde , nehrin aşağısına doğru sürüklenmiş.
Bir süre sonra , kütük kıyıya vurmuş ve salyangoz sürünerek karaya çıkmış;ancak , sert bir zemin bulmayı umduğu kıyıda , kendisini çamur ve yosunların arasında buluvermiş.Bu yumuşak yüzeyde , daha azıcık ilerleyemeden , güneş çıkmış ve salyangoz , güneşin sıcaklığıyla kuruyan çamurun içinde , adeta kavrularak sıkışıp kalmış.
Salyangoz , sıkıştığı yerden kurtulabilmek için , bir süre çabalamış çabalamasına , ancak sonunda;açlıktan baygın , yorgunluktan bitkin düşmüş.Tam çaresizlik ve umutsuzlukla teslim olmak üzereyken , garip bir şekilde değişim geçirmeye başlamış;bir yandan da , dehşetengiz bir hızla büyüyormuş.Gövdesinin alt kısmından bacaklar çıkarken;üst kısmında da , bir kafa ve kollar oluşuyormuş.Kısacası , salyangoz kendini bir insana dönüşürken bulmuş.
Değişim çok geçmeden tamamlanmış ve az önce bir salyangoz olan yaratık , kusursuz bir insan formunda , nehrin kıyısında ayakta duruyormuş.Ancak , bir deri bir kemik olan bu çelimsiz insan , eski gövdesiyle hissettiğinden daha açmış.Hatta , açlıktan ölmek üzereymiş.Açlığı bir yana , çırılçıplakmış ve uzuvları;bu halde , korumasız bir şekilde , tüm fiziksel etkilerine açıkmış.Çevresine şöyle bir bakınca , havada uçuşan kuşlar ve etrafında gezinen başka hayvanlar görmüş.Ancak , onlardan yiyecek ve giyecek elde etmek için , ne yapması gerektiğini bilmiyormuş.
Derken , uzakta Yüce Ruh görünmüş ve ona adıyla seslenmiş.Bu güçsüz ve yardıma gereksinim duyan insana karşı , sesinde iyi ve sevecen bir ton varmış. Yüce Ruh , ona bir yay ve bir ok vererek , bunlarla nasıl geyik avlanacağını öğretmiş.Geyik öldüğünde , etinin nasıl lezzetli ve besleyici bir yiyecek olabileceğini göstermiş.İnsan , eti pişirip yedikten ve böylece açlığı bastırdıktan sonra , Yüce Ruh ona;yakında , soğuk rüzgarların ve yağmurların geleceğini ve kendini bunlardan koruyabilmek için , giyeceğe gereksinimi olduğunu söylemiş ve öldürdüğü geyiğin derisinden , giysi dikmeyi öğretmiş.
Yüce Ruh , insanın boynuna , ucunda bir deniz kabuğu bulunan bir kolye geçirerek;bunun , yaratılmış tüm diğer hayvanlar üzerindeki otoritesinin , bir göstergesi olduğunu söylemiş.Yüce Ruh , sonra da ortadan kaybolmuş.Bunun ardından , insan gezinip dolaşırken , bir kunduz ile karşılaşmış ve boynuna , Yüce Ruh'un astığı deniz kabuğu kolyesini gösterek ;kunduza ,kendisine boyun eğmesini emretmiş.Ancak kunduz , basitçe bu buyruğa uymaktansa;insanı , yaşadığı inine götürmüş.İnsan , kunduzun ininde , karısı ve çocukları tarafından çok iyi karşılanmış ve çevresini dikkatlice gözlemleyerek , kendisine nasıl bir ev yapabileceğini tasarlamış.
Bu arada , kunduzun kızına aşık olan insan , ona evlenme önerisinde bulunmuş.Önerisi kabul görmüş ve hemen evlenmişler.Düğün töreni görkemliymiş.Gökteki tüm kuşlar ve ormandaki tüm hayvanlar düğüne davetliymiş.Şenlikler ve kutlamalar bir harikaymış.İşte , tüm insan ırkları , bu birliktelikten dünyaya gelmiş.
Bu söylenceyi anlatan ve gezginin gezginin anlattıklarını kaydetmesine izin veren anlatıcı , sözlerini şöyle tamamlamış: Diğer öyküler içinde bir tanesi vardır ki ;o öykü , mutlu ve kendinden hoşnut bir yaradılışa sahip olmanın değerini anlatmaktadır.

Yaşlı Bora ve Shingebiss
Bir zamanlar , Shingebiss adında bir adam varmış.Shingebiss , bir su kıyısında inşa ettiği kulübesinde bir başına yaşarmış.Kış geldiğinde , havalar çok soğumuş.Kış dört ay sürecek olmasına karşın , Shingebiss'in sadece dört kütüğü varmış.Bahara kadar , her ay , ancak bir kütük kullanabileceği için de , odunları azar azar kullanıyor ve küçücük bir ateşle yetinmeye çalışıyormuş.
Dereden tutabildiği balıkların dışında , yiyecek hiçbir şeyi yokmuş.Ancak , hava öyle soğukmuş ki;soğuktan donan derenin yüzeyindeki kalın buz tabakasını kırmak , neredeyse olanaksızmış. Yine de , Shingebiss , buz tutmuş dereyi karış karış geziyormuş.Sazların ya da süsenlerin yetiştiği yerlerdeki buz tabakası , daha ince ve zayıf olduğundan , balık avlamak için , buralardaki deliklerden yararlanıyormuş.Yakaladığı balıkları da bir ipe dizip , buzun üstünde sürükleyerek kulübesine götürüyormuş.
Sonunda , yaşlı Bora , onu görmüş ve kendi kendine:"Bu adam , şu soğuk mevsimde bile , nasıl da mutlu ve halinden hoşnut.Sanki , haziran ayındaymışız gibi.Sakın küçümsüyor olmasın beni.Gidip ziyaret edeyim şunu da , gücümü ona hissettirmek için , ne yapabilirim bir bakayım."
Böylece , yaşlı Bora , Shingebiss'e doğru kuvvetlice esmiş;ateşten uzak yanını çok üşütmüş.Ancak Shingebiss , bir o yanını bir öbür yanını ateşe dönerek , neşe içinde şarkısını söylemeye devam etmiş.Bunun üzerine , yaşlı Bora , buzun üstünde bir süre esmiş ve süsenlerin ve sazların yarattığı delikleri dondurmuş."Artık" demiş kendi kendine , "Hiç balık yakalayamaz ve açlıktan ölür."
Ancak Shingebiss , umutsuzluğa kapılmamış.Buzun üzerinde , yeni kapattığı eski delikleri bir bir bulup , kararlılıkla yeniden açmış.Böylece Shingebiss , daha da çok balık yakalamış ve yakaladığı balıkları , her zamanki gibi , mutlu bir şekilde buzun üzerinde kaydırarak kulübesine götürmüş."Yüce Ruh ona yardım ediyor olmalı" demiş yaşlı Bora , "Ne soğuktan dondurabiliyorum onu , ne de açlıktan öldürebiliyorum.Bırakacağım artık peşini."
Bir de , kadınların içgüdülerinin ve duygularının , dünyadaki en ilkel insan topluluklarında da , en uygar toplumlarda da , aynı olduğunu gösteren bir aşk öyküsü vardır.Şöyledir:

Ampata'nın öyküsü
Ampata , genç ve cesur bir savaşçının karısıymış.İki çocuk annesiymiş.Bir zaman , kocası ve çocuklarıyla birlikte mutlu bir şekilde yaşamış.Evleri bazen;ağaçsız , uçsuz bucaksız düzlüklermiş.Bazen de , kulübelerini orman içinde bir derenin kıyısına kurarlarmış.Ampata;derelerde , nehirlerde bir aşağı bir yukarı kürek çeker , hasır yapmak için saz ararmış.Ya da ormanda dolaşır;çadır yapmak veya yakmak için ağaç kabukları toplarmış.Yazın açık alanlara çıkarlar;kışınsa , ağaçlık bölgelerde , güneş gören daha korunaklı yerlerde barınırlarmış.Hayatlarını , işte böylece , rahat ve mutlu bir şekilde sürdürürlermiş.
Ampata'nın kocası , zamanla kabile içindeki etkinliğini ve etkisini artırmış ve sonunda , günün birinde reis olmuş.Bu , Ampata'nın yüreğini kıvançla doldurmuş ve kocasını her zamankinden çok sevmesine neden olmuş.Ancak Ampata , zamanla farkına varmış ki ; kocasının rütbesi ve önemi arttıkça , önceden beri sahip oldukları aile içi rahatı ve huzuru bulamaz olmuşlar.Kocası , artık bir halk adamı olmuş.Evleri , sürekli gelip giden ziyaretçilerle dolup taşıyormuş.Kocası ise , topluluktaki önemi arttıkça ; yetineceğine , hırsı daha çok bileniyormuş. bir süre sonra , etki alanını daha da çok genişletmek için , yakınlarda yaşayan ünlü bir kabile reisinin kızını , ikinci bir eş olarak almaya karar vermiş.
Ampata , kocasının bu arzusunu öğrenince dehşete düşmüş.Kocasının bu kararına karşı çıkmış;ama , kocası onu dinlemiyormuş bile.Ampata'ya , ikinci bir kadınla evlenmenin , kabile içindeki etkisini iyiden iyiye artıracağını;bu yüzden de , yeniden evleneceğini söylemiş.Ampata , kocasıyla aynı evde kalarak , bu utanca daha fazla katlanamayacağına karar vermiş.Böylece , kocası yeni eşini eve getirmeden önce , kalbi kırık bir şekilde , iki çocuğunu da yanına alarak babasının evine gitmiş.
Kışı , babasının yanında , akrabalarıyla birlikte geçirmiş;ancak geçen zaman , ne kederini ne de umutsuzluğunu azaltmış.Bahar geldiğinde , babasının topluluğu , kışın yaptıkları kanolarla birlikte , Mississippi'den aşağı kürek çekerken , Ampata da onlarla beraber gitmiş.İki çocuğu da , kanoda kendisiyle birlikteymiş.Kanolar , St.Anthony şelalesine yaklaştıkça , güçlenen akıntılar yüzünden kıyıya yönelirken;Ampata , akıntının ortasına doğru kürek çekmeyi sürdürmüş.Akıntı ve girdaplar öylesine güçlüymüş ki;kano , giderek daha da hızlanmış ve artık , kürek de bir işe yaramaz olmuş. İşte , tam bu sırada , Ampata oturduğu yerden doğrulup , gözyaşları içinde şu veda sözlerini söylemiş:
"Bir tek onu sevdim ve onu bütün kalbimle sevdim.Taze avları , onun için pişirdim;onun için süpürdüm , çalı süpürgemle ocaktaki külleri.Onun için giyindim , süslendim;onun için diktim ayağına giydiği geyik derisinden çarıkları.Nasıl beklerdim , bitmek bilmeyen günler boyunca onun avdan dönmesini ve nasıl da sevinçle dolardı kalbim , ayak seslerini duyunca!Gönülden bağlıydım ona.Bütün dünyamdı o benim.Ancak , o bir başkası için terk etti beni ve hayat artık taşıyamayacağım bir yük oldu şimdi.Çocuklarım bile , üzüntümü çoğaltıyorlar.Yüzlerinde onu görüyorum;bana babalarını anımsatıyorlar sürekli.Verdiği hayatı geri alsın diye yakardım Yüce Ruh'a.Çünkü , istemiyorum artık onu;dualarımın kabul olunacağı akıntıya bırakıyorum şimdi kendimi.Bembeyaz köpüklerini görüyorum suyun;onlar benim kefenimdir.Çağıltısını duyuyorum şelalenin;o da cenaze şarkımdır benim.Elveda!"
Ampata'yı durdurmak için çok geçtir artık.Yakınları , kanonun , köpüklerin içine daldığını görürler.Çağlayanın altında dengesini yitiren kano , sulara gömülür.Kimi zaman , gece yarısı , nehrin kıyısında duran karanlığa kalmış bir yolcunun;ay ışığının altında , pusun ve su serpintisinin arasında , Ampata'nın kanosunu gördüğü söylenir.Bir an için , şelalenin kıyısında beliren görüntü , hemen pusunun içinde kayboluverir.
Bu zavallı , yüzüstü bırakılmış ve düş kırıklığına uğramış kadıncağızın öyküsü gerçek olabilir.Sıradaki ise , oldukça değişik bir öykü ; kakırcanın , nasıl olup da bu kadar küçük olduğunu anlatıyor.,

Güneşi Yakalamak İçin Kurulan Tuzak
Bir zamanlar , yeryüzünde yaşayan hayvanlar , insanlardan çok daha güçlüymüş ve bir kız ile onun küçük kardeşi dışında , tüm insanları öldürmüşler.Bu iki çocuk kaçmayı başarmış ve ormanın derinliklerinde , kuytu bir köşeye saklanıp , burada korku içinde yaşamaya başlamış.
Kızın kardeşi öyle küçükmüş ki ; tehlikeler karşısında , bütünüyle savunmasız ve çaresizmiş.Şöyle , irice bir kuş gelse , küçük oğlanı kapı götürebilirmiş.Bu yüzden de , yiyecek ve yakacak bulma işini ablası üstlenmiş.Ancak , kardeşi bir başına bırakılamayacak kadar küçük olduğu için ; ne zaman ormanın içlerine , yiyecek ya da yakacak bir şeyler bulmaya gitse , kardeşini de yanında götürürmüş.
Sonunda kız , kardeşinin boyuna ve gücüne uygun bir yay ile bir ok yapmış ve ormanın içlerine dalmadan önce oğlana : "Odunları kesmeyi bitirip , eve dönmeye hazır olduğumda ; seni bir süre , burada tek başına bırakacağım ve sen de yayını ve okunu kullanarak , kesilmiş odunlardan çıkan kurtçukları kapmaya gelen kar kuşlarını vuracaksın." demiş.
Böylece kız , kardeşini orada bir başına bırakıp eve dönmüş.Küçük çocuk ise , kar kuşlarını vurmak için , elinden geleni yapmış ; ama , bir tekini öldürmeyi başaramamış.Sonunda hevesi ve cesareti kırılmış bir halde eve dönmüş.Ablası , çok üzgün görünen küçük kardeşine , hemen umutsuzluğa kapılmamasını ve çabucak pes etmemesi gerektiğini söylemiş.
"Yarın bir kez daha denersin." demiş.Ertesi gün , küçük çocuğu tekrar ormanda yalnız bırakarak eve dönmüş.Gece inerken , kız , küçük kardeşinin kardaki aya seslerini duymuş.Oğlan , elindeki kar kuşunu ablasına uzatırken , halinden çok hoşnut görünüyormuş.Kız , kuşu iki parçaya bölmüş.Parçalardan birini , akşam yemeği için pişirdiği pilavı çeşnilendirmek için kullanmış ; diğerini ise ertesi gün yemek üzere bir kenara ayırmış.
Günler günleri kovalamış ve oğlanın vurduğu kuşların sayısı on'u bulunca ; ablası , hayvanların derilerini birbirine ekleyerek , küçük kardeşi için bir ceket dikmiş.Küçük çocuk , yeni ceketine bayılmış ; ancak , bir gün dikkatsiz davranıp karın yer yer eridiği bir yerde uykuya dalınca , ceket kar suyunu emmiş ve güneşin altında biraz çekip daralmış.Uyandığında , ceketinin gövdesine çok dar geldiğini farkeden oğlan ; bunun için güneşe çok kızmış ve bir daha böyle haylazlıklar yapmaması için bir kapan kurup , güneşi yakalayacağını söyleyerek , ablasından kendisi için bir ip yapmasını istemiş.
Küçük çocuk , gece yarısını biraz geçe , ablasının yaptığı ipi alarak ; ormanın içine geçip , güneşin her sabah doğduğu yere gitmiş.Sabah olunca , güneş ; ağaçların arasından doğarken , küçük çocuğun kurduğu tuzağa düşmüş.Işınları , oğlanın hazırladığı ilmiklere takılıp , öyle bir dolanmış ki ; yükselememiş.Ormandaki hayvanlar , karanlık geçen o gün boyunca , çok korkmuşlar.Bir oraya bir buraya koşuşturup , neler olup bittiğini anlamaya çalışmışlar ve sonunda , sorunun ne olduğunu bulmuşlar : Güneş kapana kısılmış!
İlkin , ne yapacaklarını bilememişler.Sonra , her nasılsa , çareyi ; kemirgen birkaç hayvanı , güneşin yanına gönderip , yakalandığı ilmekleri kemirmesinde bulmuşlar.Ancak , hiçbirisi bunu yapmak için gönüllü olmamış ; çünkü , güneşin yanına onca yaklaşınca , yanıp kül olmaktan korkuyorlarmış.
En sonunda , bugün kakırca diye bildiğimiz ; ancak o zamanlar yaşayan en iri kemirgen olan hayvanı , bu işi yapmaya inandırmışlar.Onu seçmişler ; çünkü , çok iri olduğu için , sıcağa en iyi onun dayanabileceğini düşünmüşler.Kakırca , gidip ilmekleri kemirmiş ve güneşi kurtarmış.Ancak , bu işi yaparken öyle kötü bir şekilde yanmış ki ;hayvanların en irisi olarak giden zavallı kakırca , geri döndüğünde , hayvanların en küçüğü olmuş.Geriye o kocaman hayvandan çok azı kalmış.İşte , kakırcanın bunca küçük olmasının nedeni budur!

Cennette Avlanma
Bir zamanlar , ormanda birlikte yolculuk eden bir adam ile bir kadın varmış.Hiç beklenmedik bir anda , vahşi hayvanlar üzerlerine saldırmış.Bir ayı , adamı yakaladığı gibi , bir lokmada mideye indirmiş.Başka bir iri hayvan da , kadını yiyip bitirmiş.Vahşi hayvanlar , çiftin yeni doğmuş çocuklarına ise , dokunmamışlar bile.
Kısa bir süre sonra , oradan geçmekte olan bir kadın , çocuğu ağaçların altında yapayalnız yatarken görmüş ve çok şaşırmış.Annesiyle babasının , nerede olabileceklerini merak etmiş ve çevreyi aramaya koyulmuş.Ancak , ikisinin de orada olmadıklarını anlayınca , çocuğu almış ve kendi evine götürmüş.
Oğlan , sağlıklı bir biçimde yaşıyor ; ancak , hiç büyümüyormuş.Gerçekten , çok güçlü bir genç adam olmuş ; ama gövdesi , hala eskisi gibi ufacıkmış.Bir çocuğun görünüşüne sahip olsa da , büyük ağaçları tutup , köklerinden sökebiliyormuş.Adı Jackabeck'miş.
Yaptığı ilk iş , annesiyle babasını yiyen vahşi hayvanları bulup öldürmek olmuş.Bir tanesinin midesinden , babasının sakalından bir tel ; diğerininkinden ise ; annesinin saçından bir tutam çıkmış ve böylece Jackabeck , ailesinin gerçek katillerini öldürdüğünü anlamış.Olağanüstü gücünün yanı sıra , Jackabeck'in gizemli bir gücü de varmış.Nefesini neye üflese , garip bir tür sihir sayesinde ; ne dilemişse o şeye dönüşüyormuş.
Bir zaman sonra , cennete gidip orada neler olduğunu görmeye karar vermiş.Bunun için , yüksek bir ağaca tırmanmaya başlamış.Tepesine vardığında , nefesini ağaca üflemiş ve ağacın boyu , bir anda çok uzamış. Jackabeck , tırmanmaya devam etmiş ; ağacın tepesine vardığı her seferinde , nefesini üflüyor ve daha yukarılara çıkıyormuş.Jackabeck , böylece , tırmana tırmana cennete ulaşmış.
Vardığı yerde , hazlarla dolu bir ülke bulmuş.Yemyeşil çayırlar , güzel ağaçlar ve çiçekler varmış ; burada her şey birbirinden büyüleyiciymiş.Çevreyi gezdikten sonra , gördüklerini kız kardeşine anlatmak üzere , ağaçtan aşağıya inmeye başlamış.Daha sonra , kız kardeşini de yanına alıp , buraya geri dönmeye ve sonsuzadek burada yaşamaya karar vermiş.İnerken , arada durup ; yukarıya kız kardeşiyle birlikte tekrar çıkarken , durup dinlenebilsinler diye , ağacın dallarına küçük kulübeler yapmış.
Yere inip , kız kardeşine gördüklerini anlatınca ; kardeşi , ilkin , ona katılmaya istekli görünmemiş.Çünkü , kızcağız , bu denli yüksek bir ağaca çıkmaktan korkuyormuş.Ama Jackabeck , ne yapıp edip , kardeşini inandırmış ve birlikte , cennete doğru yola çıkmışlar.Kız kardeşi ve son anda yanına almaya karar verdiği oğlu , önden ; Jackabeck de , bu ikisinin düşme tehlikesine karşı önlem olarak , arkalarından , ağaca tırmanmaya başlamış.Yoruldukça mola veriyor ve Jackabeck'in , inerken yaptığı kulübeciklerde dinleniyorlarmış.Cennete vardıklarında , Jackabeck ; başka insanların da yukarı çıkmalarını engellemek için , aşağıya eğilerek , ağacın gövdesinin üst kısmındaki dalları kesmiş.
Jackabeck , bir süre kız kardeşiyle birlikte , cennetin güzelliklerinin keyfini çıkarıp , mutlu ve güvenli bir şekilde , buraya varışlarını kutladıktan sonra ; yeryüzünde yapmaya alışık oldukları üzere , birkaç hayvan yakalarım umuduyla , ormana kapan kurmaya gitmiş.
Ertesi sabah , neler yakalamış olduğunu görmek için , yeniden ormana giden Jackabeck ; kapanlardan birine yakalanıp , kıvranan bir ateş topu görmüş.Öyle parlak , öyle sıcakmış ki ; Jackabeck , yanına gitmeye cesaret edememiş ve bu mucizeyi haber vermek için , hemen kız kardeşinin yanına koşmuş."Kardeşim" demiş , "Kapanlarımdan birinde , kocaman bir ateş topu var ; öyle sıcak ki , yanına yaklaşamıyorum"."Ah Jackabeck" demiş kız kardeşi , "Güneşi yakalamış olmalısın.Geceleyin kaygısızca dolaşırken , senin kurduğun kapana kısılmış olmalı.Git ve olabildiğince çabuk serbest bırak onu.!"
Bunun üzerine , Jackabeck geriye dönmüş.Ancak güneş ; hem çok yakıcı olduğu için , hem de gözlerini kamaştırdığından , yanına sokulup kapanı açamamış.Ne yapacağını bilemez bir halde etrafına bakınırken , küçük bir fare görmüş ve nefesini üstüne üfleyerek , hayvanı sıcağa karşı koyabilecek ve kapanı açabilecek kadar , iri ve güçlü bir yaratığa dönüştürmüş.Güneş de böylece , yakalandığı kapandan kurtulmuş.

Çeviren: Murat Acar