Konu: Geçmişten Günümüze TÜRK Hava Kuvvetleri

Kaynak: Hava K.K.

Güzel bir albüm, teşekkürler. Birkaç dipnot da olsa tadından yenmezdi...

electrica tarafından gönderildi.

Güzel bir albüm, teşekkürler. Birkaç dipnot da olsa tadından yenmezdi...

doğru diyosun aslında biraz bilgi kötü olmazdı ben bu hususta çalışacam merak etme ben hoşlaşmadım sadece fotoyu koymaktan yakında dipnotları gelecek beğendiyseniz ne mutlu bana... saygılar

"İstikbal göklerdedir" diyen Atamızın Havacılığa verdiği önemi kanıtlayan resimlerler bu konuyu açan arkadaşın güzel konusuna ekleme yapayim.

sağolasın bektaşi kardeş

Paylaşım için teşekkürler. arkadaşlar.

1.DÜNYA SAVAŞI ÖNCESİ

R.E.P.



R.E.P. Türk Hava Kuvvetleri�ne, o zamanki adıyla Ordu Ali-i Osmani�ye katılan ilk uçağımızdır. Robert Esnaoult-Pelterie tarafından tasarlanan ve üretilen bu uçak ilk uçuşunu 1912�de yapmıştır. Aynı yıl servise girmiş ve Firma ile Harbiye Nezareti (Savunma Bakanlığı) arasında varılan anlaşma gereğince Osmanlı Ordusu�nda havacılığı geliştirmek üzere alınması planlanmış ilk uçak 15 Mart 1912�de, Sultan Reşad�ın tahta çıkma yıldönümü törenlerinde Osmanlı Ordusu�na katılmıştır. Yedi adet sipariş edilen bu uçağın beşi bir kişilik, ikisi ise iki kişiliktir. Tek kişilik uçaklardan biri yerde yalnızca rule eğitimi yapmak için kullanılmıştır. Son uçak trenle İstanbul�a nakledilirken Sırplar tarafından el konulmuştur.


Deperdussin



1912 yılında Fransız Deperdussin firması tarafından yapılan uçağın tek (Deperdussin) ve iki kişilik (Deperdussin D) modelleri Hava Kuvvetlerimizin ilk savaş uçağıdır. 12 Mart 1912�de Harbiye Nazırı�nın baskısı üzerine Heyeti Vekile tarafından kabul edilmiş ancak tahsisat bulunmaması nedeniyle konu Mahmut Şevket Paşa tarafından Muavenet-i Milliye Cemiyeti�ne götürülmüştür. Cemiyetin verdiği paralara 30 altın da Paşa ilave etmiştir. Kampanyaya Mısırlı Prens Celaleddin ve Sultan Reşat ta katılmış ve toplanan paralarla Fransa�dan ikisi tek kişilik, biri iki kişilik olmak üzere üç uçak alınmıştır. Uçaklardan birine �Osmanlı� diğerine �Prens Celaleddin� ismi verilmiştir.

Bir kişiliği eğitim, iki kişiliği keşif uçağı olarak alınmasına karşılık her ikisi de eğitim amaçlı kullanılmıştır.

�Prens Celaleddin� isimli uçak Nuri Bey komutasında İstanbul-Kahire yolculuğunu yaparken 14 Mart 1914�de Yafa civarında düşmüş, pilotu da şehit olmuştur.

Deperdussin�ler 1914�de servis dışı bırakılmışlardır.


Bleriot XI




25 Temmuz 1909�da Louis Bleriot, kendi uçağı olan Bleriot-XI ile Fransa�dan İngiltere�ye tarihi Manş uçuşunu gerçekleştirdi.

Son derece dikkati çeken bu gösteri sonrasında uçağı Fransa ve İtalya silahlı kuvvetleri�nde hizmete girdi. 1912 yılında Britanya ve Osmanlı İmparatorlukları da aynı uçağı kullanmaya başladılar.

Bristol



İngiliz yapımı iki kişilik tek satıhlı keşif uçağıdır. Bristol Prier-Dickson Monoplanes Inc. tarafından yapılan bu uçak �Bristol R-1912� ve � Bristol Military Monoplane� olarak ta bilinir. 1911�de tasarlanmış ve ilk uçuşunu 1912�de yapmıştır. Aynı yıl hizmete girmiştir. Hava Kuvvetleri�mizde de hizmete girişi aynı yılda olmuştur. Uçaklar satın alınmadan önce 4 subayımız pilot ve motor eğitimi için bu firmaya gönderilmişlerdir (ekli resim). Toplam 4 adet satın alınmıştır. İki kişilik olmalarına rağmen motorlarının yeterince güçlü olmamaları nedeniyle hiçbir zaman iki kişiyle havalanmamışlardır.

Tamamı 1914�de servis dışı bırakılmıştır.

Harlan



Harlan �Eindecker� Gothaer Fabrik-Almanya tarafından 1911 yılında tasarımı ve üretimi yapılmış ve aynı yıl hizmete girmiş tek satıhlı bir keşif uçağıdır. Hava Kuvvetleri�nin kurulması ve malzeme temini için arayışa girmiş olan Osmanlı Harbiye Nezareti tarafından, diğer tek satıhlı uçaklara ilaveten 1912 yılında Almanya�dan iki adet satın alınmıştır. Balkan Savaşı sırasında cepheye gönderilen iki uçağın ikisi de birliklerimizin Pınarhisar tarafına çekilmeleri neticesi Bulgarlar�ın eline geçmiştir.

D.F.W. Mars Pfeil



Mars Pfeil Leipzig�de bulunan bir Alman fabrikası olan D.F.W. (Deutsche Flugzeug Werke) tarafından üretilmiştir. İlk üretilen model tek satıhlı olup bilahare gövde değiştirilmeksizin iki satıhlı modeli geliştirilmiştir. İlk uçuşu 1912�de gerçekleşmiş, aynı yıl Almanya ve Türkiye�de hizmete girmiştir. Almanya�dan alınan iki uçağı getiren iki Alman pilot derhal Osmanlı Silahlı Kuvvetleri bünyesine alınmışlardır. İki uçaktan biri Çorlu�ya, diğeri ise Gelibolu�ya götürülmüş ancak rüzgar tesiriyle parçalanmıştır.

Alıntıdır

1.DÜNYA SAVAŞI DÖNEMİ


CURTISS MF 2





1910�lu yıllarda ABD�li Glenn Curtiss Airplane and Motor Company deniz uçakları konusunda lider durumundaydı. Model �F� de bu serinin ilklerinden olup ilk uçuşunu 1911�de yapmıştır. Bunu takip eden MF-2 modeli ise Dünya tanıtım turuna çıkmış ve bu arada 1944 yılında İstanbul�a da gelmiştir. John Dale Cooper tarafından kullanılan uçak bir hava gösterisi yapmış ve bu gösteriden etkilenen askeri liderler 2000 altın lira karşılığı uçağı satın almışlardır. Curtiss MF-2 Türk Hava Kuvvetleri�ne katılan ilk deniz uçağıdır. 1915 yılında Çanakkale Savaşları sırasında keşif görevi için Çanakkale�ye giderken kaza geçirmiş, yapılan onarımlara rağmen randıman alınamayınca 1916 yılında hizmet dışı bırakılmıştır.

PONNIER



Türk Hava Kuvvetleri�nde tek örneği olan bu uçak bir Türk hayranının hediyesidir. Alfred Durand isimli Fransız gazeteci, Fethi Bey�in İstanbul-İskenderiye seferini yaparken şehit olması üzerine bir adet Ponnier D-III satın almış ve Türk Hava Kuvvetleri�ne hediye etmiştir. 1914 Mayıs�ında İstanbul�a getirilen uçak 1915�e kadar hizmette kalmıştır.

NIEUPORT HYRAVION





İlk uçuşunu 1913�de yapmıştır. 1914 Temmuz ayında Fransız pilot Levavassuer tarafından gösteri uçuşları yapmak üzere İstanbul�a getirilen uçak satın alınarak silahlı kuvvetlerimize katılmıştır. Herbirinden birer adet olmak üzere bir kişilik ve iki kişilik modelleri vardır. İki kişilik olanına �Mahmut Şevket paşa� adı verilmiştir. 1916�ya kadar hizmette kalmıştır.

NIEUPORT MONOPLANE





Nieuport-IV �Monoplane�, 1913 yılı Fransız Nieuport SA firması yapımı tek satıhlı silahsız bir keşif uçağıdır. Üretime başlandığı yıl hizmete girmiştir. Osmanlı Silahlı Kuvvetleri�ndeki tek örnek 31.12.1914 tarihinde Ürdün�ün Akabe sahilinde ileri karakolun yer atışlarıyla indirilen uçaktır. El konularak Şam�a götürülmüştür. 1918�e kadar hizmette kalmıştır.

RUMPLER B 1





1913 yılında Rumpler Flugzeugwerke tarafından tasarlanmış iki kişilik silahsız bir eğitim ve keşif uçağıdır. 1914 yılından itibaren Rumpler firması ve lisans altında Hannoversche Wagonfabrik tarafından üretimine başlanmıştır. Güçsüz motoru nedeniyle toplam 198 adet üretilmiş, bilahare daha gelişmiş modeli olan �C-1� tipine geçilmiştir. Osmanlı Silahli Kuvvetleri�ne 1915 yılından itibaren 16 adet Alman yardımı olarak gelmiş, 1918 yılına kadar görevde kalmıştır.

L.V.G B-1



Luftverkhers GmbH firması tasarımı tamamen kendine ait ilk orijinal �B� modeli uçağı 1912 yılında tasarlamış ve ertesi yıl üretmeye başlamıştır. Eğitim ve keşif amaçlı iki kişilik, çift satıhlı, üst ve alt kanat açıklıkları farklı olan bu uçak L.V.G. B-1 olarak adlandırıldı. Başlarda 100Hp gücünde Mercedes D.I motoru ile donatılmış uçağa daha sonraları 120HP gücünde Mercedes D.II motoru takıldı. 1915 yılında B-2 modeli geliştirildi. Bu model LVG�ye ilaveten lisans altında Otto-Werke GmbH ve Luftfahrtzeugbau tarafından da üretildi.
Osmanlı Silahlı Kuvvetleri�nde toplam üç adet L.V.G. B-1 görev almıştır. Aslında Almanya�dan 4 uçak gönderilmiş ancak bunlardan birine Sırbistan�da el konulmuştur. 1915 Haziran�ında katılan bu uçaklar keşif ve hafif bombardıman görevlerinde 1918 yılına kadar kullanılmıştır.

ALBATROS C-1 C-2





Alman Albatros Werke GmbH tarafından tasarlanmış, Albatros ve Bayerische Flugzeugwerke-München firmaları tarafından üretilmiştir. 1914�de üretimine başlanan uçak 1915�den itibaren öncephede görev almaya başlamıştır. Aynı yıl Osmanlı Ordusu�nda görev almaya başlamıştır. C-I modelinden 7 adet gönderilmiş, bunu 1916 yılında 8 adet C-II(*) modeli takip etmiştir. Bu uçaklar 1922 yılına kadar kullanılmış, İstiklal Savaşı�mızda da görev yapmış uçaklardandır .

ALBATROS C III





Alman Albatros Werke GmbH tarafından tasarlanmış, Albatros ve Bayerische Flugzeugwerke-München firmaları tarafından üretilmiştir. 1915�de üretimine başlanan C-1 modelinin geliştirilmiş biri modelidir. 1916�den itibaren öncephede görev almaya başlamıştır. Aynı yıl Osmanlı Ordusu�nda da göreve girmiştir. C-3 modelinden toplam 66 adet silahlı kuvvetlerimizde yer almış, 1922 yılına kadar kullanılmıştır. İstiklal Savaşı�mızda görev yapmış uçaklardandır .

FOKKER E-1





Marone-Saulnier �Parasol�un bir kopyası olan Fokker E-1 �Eindecker� Fokker Flugzeug-Werke GmbH tarafından tasarlanmış ve üretilmiş, 1915 yılında Alman Hava Kuvvetleri�nde göreve girmiştir. 80 HP�lik döner (rotary) motora sahip bu uçak pervane kanatları arasından ateş edebilen ilk senkronize makinalı tüfeğe sahip uçaktır. Hızı düşük olmasına rağmen üstün manevra yetenekleri sayesinde I. Dünya Savaşı başlarında havanın hakimi olmuştur. SPAD ve Nieuport gibi uçakların çıkmasıyla bu hakimiyeti sona ermiştir. E-1 modeli ileri yıllarda geliştirilerek E-2, E-3 ve E-4 olarak üretilmiştir. E-1�i uçuran pilotların en meşhuru Max İmmelmann�dır. Kendi adıyla anılan manevrayı bu uçakta yaratmıştır.

Fokker E-1�lerden toplam 54 adet üretilmiş, bunlardan 4 adedi Osmanlı Ordusu�nda 1915-1917 arasında görev yapmıştır.

FOKKER E3





Fokker E-3 �Eindecker� E-1 modelinin geliştirilmiş bir modelidir ve Fokker �Eindecker� permutasyonunun en önemli üyesidir. Fokker Flugzeug-Werke GmbH tarafından üretilen bu model 1915 Eylül�ünde Alman Hava Kuvvetleri�nde göreve başlamıştır. E-1 modeli ile temel farklılıları 80 HP�lik döner (rotary) motorun 100 HP�lik daha güçlü bir motorla değiştirilmiş olması, daha güçlü ve dış ölçüleri daha büyütülmüş bir gövdeye sahip olmasıdır. E-3 modeli 260 adet ile en çok üretilen Fokker �Eindecker�dir (E-1: 54 adet, E-2: 59 adet, E-3: 260 adet, E-4: 45 adet).

E-3�ler Osmanlı ordusu�nda da görev yapmıştır. Bunlardan en önemlisi Filistin cephesi�nde bulunan, Alman pilotlarının da görev yaptığı FA-300 �Paşa� bölüğüdür. 9 adet E-3 Osmanlı Ordusu�nda 1915-1917 arası görev almıştır.

CAUDRON





Fransız Gaston ve Rene Caudron kardeşler tarafından tasarlanan ve geliştirilen G.3 modeli ilk uçuşunu 1914 Mayıs�ında yapmıştır. İki kişilik, çift satıhlı bir keşif uçağı olan G.3 üst ve alt kanat açıklıklarının farklılığı, çift dik dümen kanadı (rudder) ile farklı bir görünüme sahiptir. Savaşın ilk yıllarında çok beğenilen bu uçak Fransızlar�a ilaveten İngiliz ve İtalyan kuvvetlerinde de görev almıştır. G.3 modelinden yalnız Fransız Silahlı Kuvvetleri için 2450 adet üretilmiştir.

Osmanlı Silahlı Kuvvetleri�ndeki tek örnek 16 Eylül 1915 tarihinde El-Cezire�de yerden açılan ateş neticesi inmeye zorlanan bir İngiliz Gaudron G.3�ünden ibarettir. Uçak daha sonra Bağdat�a nakledilmiş, orada onarımı yapılarak servise sokulmuştur.

MAURİCE FARMAN MF 7





MF-7 Fransız Societe Henri et Maurice Farman firmasının 1913 yapımı keşif uçağıdır. Aynı uçak lisans altında İngiltere�de de üretilmiştir. 1. Dünya Savaşı�nın ilk yıllarında görev yapmış ancak ilerliyen havacılık teknolojisinin gerisinde kalınca geri çekilmiştir. Osmanlı silahlı kuvvetlerindeki iki örnek de düşmandan ele geçirilmiştir. İlk uçak 14 Kasım 1915�de topçu ateşi neticesi inişe zorlanmıştır. Diğeri ise 9 Mayıs 1916�da hava muharebesi neticesi ele geçirilmiştir. Her iki uçak ta İngiliz silahlı kuvvetlerine aitti ve İngiliz yapımıydı.

PFALZ "PARASOL" A 2





Pfalz Flugzeugwerke uçaklarının yapımı 1913�e kadar dayanmaktadır. Bu yıllarda Bavyera Hükümeti kendi uçucu birliklerinde kullanılabilecek bir uçağın tasarım ve yapımı için bu kuruluşa maddi destek sağlıyordu. İlk tasarımı itici tip pervaneye sahip bir uçaktı. 1913 yılında Fransız Morane-Saulnier firmasından �L� tipi �Parasol� ve �H� tipi omuzdan kanatlı uçakların lisansını aldı. İlk modele 80HP�lik Oberursel döner motor takıldı ve bu uçağa A.1 modeli dendi. Bunu 100HP�lik döner motorla donatılmış A.2 modeli takip etti. Bu modeli de savaşın ilk yıllarında ürettiği, aslında Morane-Saulnier �L� modelinin ufak tadilatlara uğramış bir kopyası olan E.1 takip etti. Bu uçaklar Batı Cephesi�nde çok az kullanıldı. Mevcut olanlar 1916 yılında Osmanlı İmparatorluğu�na gönderildi. E.1 modelleri Alman Birlikleri�ne, özellikle FA-300, daha eski A.2 modelleri ise Türk Birlikleri�ne verildi. Sevkedilen A.2 sayısı 10 adettir.

FRIEDRICHSHAFEN FF 33





Alman Flugzeugbau Friedrichshafen GmbH firması 1914 senesi sonlarına doğru daha önce ürettiği 2 kişilik devriye uçağı FF.29�u esas alarak F.33�ü geliştirdi. 120HP�lik Meercedes D.II benzinli sıra motor ile tahrikli bu uçakta pilot arka kokpitte oturuyordu. Bu ilk modelden yanlız 6 adet üretildi. Bu modeli, üzerine makinalı tüfek monte edilmiş olan FF.33B takip etti. Bu modelden de 5 adet üretildi. En tanınmış modeli olan FF.33E Benz Bz.III sıra motor ile tahrik edilmekteydi. 190 adet üretilen bu uçağı FF.33J ve FF.33L takip etti. FF.33L�den de 130 adet üretildi. FF33L modeli bir uçak da FF.39�un geliştirilmesi için deney platformu olarak kullanıldı.

Türkiye bulunan FF.33�ler �E� ve �L� tipleri olup Alman birliklerinde görev almak üzere gönderilmiştir. Ekim 1916�dan itibaren hizmete giren bu uçakların toplam sayısı 21�dir. Bu uçakların fabrika çıkış numaraları aşağıdadır.

GOTHA WD I



LD tipi uçaklardan sonra Alman Gothaer Waggonfabrik AG 1.Dünya Savaşı�nın ilk yıllarında �WD� olarak adlandırılacak yeni bir seriye başladı. Bu serinin ilk modeli 1914�de çıkan iki kişilik, çift kanatlı, ahşap gövdeli bir uçaktı. Bu uçak 100HP�lik Gnome döner motoru ile tahrik edilmekteydi. Bu uçak WD.1 olarak adlandırıldı ve Alman silahlı kuvvetleri tarafından deniz eğitim ve keşif uçağı olarak kullanılmaya başlandı. Bunu takip eden model ise WD-2 modeliydi. 1914�de hizmete giren WD.2�ler bir önceki modele benzemekle beraber ölçülerde bazı değişiklikler içermekteydi. Daha güçlü bir motor olan 150HP�lik Mercedes Bz.III sıra motor ile donatılmıştı. Bu model Alman ve Türk silahlı kuvvetleri için üretildi. Silahsız bir keşif ve eğitim uçağı olan ilk modelden bir diğer farklılığı da ihraç modelinde arka kokpite monte edilmiş bir makinalı tüfekti. Bu modelleri sırasıyla WD.3, WD.5 ve WD.9 takip etti. WD-9�un geliştirilmiş bir modeli olan WD-12 Alman ve Türk silahlı kuvvetleri için üretildi. Türkiye için üretilen model WD.13 olarak adlandırıldı. Osmanlı silahlı kuvvetleri�ne 5 adet WD.1 görev almıştır. WD.1�lerin katılış tarihi 1915 Haziran ve Eylül aylarıdır.

GOTHA WD II



LD tipi uçaklardan sonra Alman Gothaer Waggonfabrik AG 1.Dünya Savaşı�nın ilk yıllarında �WD� olarak adlandırılacak yeni bir seriye başladı. Bu serinin ilk modeli iki kişilik, çift kanatlı, ahşap gövdeli bir uçaktı. Bu uçak 100HP�lik Gnome döner motoru ile tahrik edilmekteydi. Bu uçak WD.1 olarak adlandırıldı ve Alman silahlı kuvvetleri tarafından beğenilerek kullanılmaya başlandı. Bunu takip eden model ise WD-2 modeliydi. 1914�de hizmete giren WD.2�ler bir önceki modele benzemekle beraber ölçülerde bazı değişiklikler içermekteydi. Daha güçlü bir motor olan 150HP�lik Mercedes Bz.III sıra motor ile donatılmıştı. Bu model Alman ve Türk silahlı kuvvetleri için üretildi. Silahsız bir keşif ve eğitim uçağı olan ilk modelden bir diğer farklılığı da ihraç modelinde arka kokpite monte edilmiş bir makinalı tüfekti. Bu modelleri sırasıyla WD.3, WD.5 ve WD.9 takip etti. WD-9�un geliştirilmiş bir modeli olan WD-12 Alman ve Türk silahlı kuvvetleri için üretildi. Türkiye için üretilen model WD.13 olarak adlandırıldı. Osmanlı silahlı kuvvetleri�ne 5 adet WD.1 ve 3 adet WD.2 görev almıştır. WD.1�lerin katılış tarihi 1915 Haziran ve Eylül aylarıdır. WD.2�ler ise aynı yılın Ekim ayında gelmiştir. Uçakların tamamı Savaş sırasında Marmara Denizi üzerinde kaybedilmiştir.