Merhabalar,
Farklılıklar konusuna göre meşru veya gayri meşru addedilebilir.
a)Ayrıntılardaki insani farklılıklar
b)Temel ilkesel farklılıklar
Temel ilkelerdeki farklılıkların da yaşama hakkı vardır. Ne var ki ona hak veremeyiz. Örneğin temel haklar konusundaki farklı anlayışlar; örneğin cinayeti, çalmayı, uyuşturucuyu, fuhşu vd. meşru gören anlayışlar.
Kur'an 'da, dinsel anlayış konusunda ilkesel farklılık için ihtilaf sözcüğü kullanılır. Bu açıdan ilkesel anlaşmazlık, rahmet değil belki bir felaket olarak nitelenebilir. Ayrıntılardaki farklılıklar ise, zenginleştiricidir.
İLKESEL FARKLILIKLAR HAKKINDA:
3Al-i İmran/105-Sakın kendilerine açık deliller geldikten sonra ayrılık çıkarıp anlaşmazlığa(ihtilaf) düşenler gibi olmayın! Onlara büyük bir azap vardır.
İSLAM İHTİLAFLARI SONA ERDİRMEK İÇİN GELMİŞTİR:
3Al-i İmran/19 Allah katında din İslam'dır/barış ve esenlik için Allah'a teslim olmaktır. Kitap verilmiş olanlar, kendilerine ilim geldikten sonra, aralarındaki kıskançlık/doymazlık/azgınlık/denge noktasından sapma /yalancılık /zulüm /kibir yüzünden ihtilafa düştü. Kim Allah'ın ayetlerine nankörlük/Allah'ın ayetlerini inkâr ederse, Allah, hesabı çabucak görecektir.
PEYGAMBERLERİN KİTAPLA GÖNDERİLİŞ AMACI İHTİLAFLARI ÇÖZÜMLEMEKTİR:
2Bakara/213-İnsanlar tek bir ümmet idi. Ayrılmaları üzerine Allah, nimetinin müjdecileri ve azabın habercileri olarak peygamberleri gönderdi ve onlarla birlikte insanlar arasındaki anlaşmazlıklarda(ihtilaflarda) hakem olması için hak ile kitap indirdi. Bunda da yalnızca kendilerine kitap verilenler, kendilerine bunca apaçık ayetler geldikten sonra tutup aralarındaki ihtiras yüzünden anlaşmazlığa düştüler. Bunun üzerine Allah kendi izniyle inananları anlaşmazlığa düştükleri hakka doğrudan ulaştırdı. Allah dilediğini doğru yola çıkarır.
İHTİLAFLARDA BAŞVURU KAYNAĞI, ALLAH 'IN KİTABIDIR
42Şura/10 Herhangi bir şeyde ihtilafa düştüğünüzde onun hükmü Allah'a bırakılır. İşte budur Rabbim olan Allah! Yalnız O'na güvenip dayadım; yalnız O'na yönelirim ben.
A)HARAMI HELAL, HELALI HARAM YAPMA, İLKESEL FARKLILIKLARDIR
2Bakara/173-O, size, yalnız hayvan ölüsü, kan, domuz eti ve Allah'tan başkası adına kesileni yasakladı. Ancak, kim bunlardan yemeye mecbur kalırsa başkasının hakkına tecavüz etmemek ve zorunlu olan miktarı geçmemek şartıyla ona da günah yükletilmez. Çünkü Allah, çok bağışlayan ve merhamet edendir.
2Bakara/174-Allah'ın indirdiği kitaptan birşeyi gizleyip de bununla biraz para alanlar muhakkak ki, karınlarına ateşten başka bir şey yemezler ve kıyamet günü Allah onlarla ne konuşur, ne de onları temize çıkarır; onlara sadece pek elem veren bir azap vardır.
2Bakara/175-İşte onlar, hidayeti verip sapıklığı, bağışlamayı bırakıp azabı satın alan kiselerdir. Bunlar ateşe ne kadar da dayanıklı şeyler!
2Bakara/176-Zira bu azabın sebebi Allah'ın kitabı gerçekle indirmiş olmasındandır. Kitapta ayrılığa düşenler ise şüphesiz, haktan uzak bir ayrılık içindedirler.
27Neml/76-Haberiniz olsun ki, bu Kur'an İsrail oğullarına, ihtilaf edip durdukları şeylerin pek çoğunu anlatır.
B)İNSANLARI VEYA NESNELERİ PUTLAŞTIRMA, İLKESEL FARKLILIKTIR
39Zümer/ 3-İyi bil ki halis din ancak Allah'ındır. O'ndan başka bir takım dostlara tutunanlar da şöyle demektedirler: "Biz onlara sadece bizi Allah'a daha çok yaklaştırsınlar diye ibadet ediyoruz. şüphe yok ki, Allah, onların aralarında ihtilaf edip durdukları şeyle hükmünü verecektir. Herhalde yalancı ve nankör olan kimseyi Allah doğru yola çıkarmaz.
10Yunus/18-Allah'ı bırakıyorlar da kendilerine ne zarar, ne de fayda vermeyecek şeylere tapıyorlar ve: "Ha, onlar bizim Allah yanında şefaatçılarımız!" diyorlar. De ki: "Siz Allah'a göklerde ve yerde bilmediği birşey mi haber vereceksiniz?" Haşa! O, onların ortak koştukları şeylerin hepsinden münezzeh, yüksek çok yüksektir.
10Yunus/19-İnsanlar birtek ümmet idi, sonra ayrılığa düştüler, eğer Rabbinden daha önce geçmiş bir hüküm olmasaydı, ihtilaf edip durdukları şeyler hakkında şimdiye kadar aralarında hüküm verilmiş, bitmiş olurdu.
C)AHİRETİ REDDETMEK, İLKESEL FARKLILIKTIR
16Nahl/38-Onlar: " Allah, ölen kimseyi diriltmez." diye olanca yeminleriyle Allah'a yemin ettiler. Hayır, dirilecektir, bu O'nun taahüt ettiği gerçek bir va'ddir; fakat insanların çoğu bunu bilmezler.
16Nahl/39-Allah, hakkında görüş ayrılığına düştükleri gerçeği kendilerine anlatması ve inkar edenlerin de kendilerinin yalancı olduklarım bilmeleri için, onları dirilecektir.
D)DİN AYRILIĞI NİTELEMESİ, İLKESEL FARKLILIKTIR
2Bakara/113-Yahudiler: "hıristiyanların dayandığı bir şey yoktur." Derken, hıristiyanlar da: "yahudilerin dayandığı bir şey yoktur." dediler. Oysa hepsi de Kitabı okuyorlar. Bilmeyenler de tıpkı onların dedikleri gibi diyorlar. Bu yüzden Allah ihtilaf ettikleri bu hususta kıyamet günü aralarında hükmünü verecektir.
AYRINTILARDAKİ FARKLILIKLAR ZENGİNLEŞTİRİCİDİR
Oysa ulusal renklerimiz, mutfağımız, kostumümüz, folklorumuz, dilimiz, yerel değerlerimiz, bütünüyle geliştirmemiz gereken, farklı ve zenginleştirici alanımızdır.
30Rum/22 Göklerin ve yerin yaratılmasıyla dillerinizin ve renklerinizin farklı olması da O'nun ayetlerindendir. Bunda, ilim sahipleri için elbette ibretler vardır.
Esenlik dileğiyle,