Konu: Kiracı Kalmak mı Yoksa Kredi Kullanıp Ev Satın Almak mı Daha Mantıklı?

Kiracı Kalmak mı Yoksa Kredi Kullanıp Ev Satın Almak mı Daha Mantıklı?

Öncelikle konut finansman sistemi ile ilgili belirli bir süredir yayımlanan tüm yazılarımızda, ülkemizde henüz konut finansman sistemine ilişkin hazırlanan kanun tasarısı yasalaşmadığı için ve bu nedenle de uygulaması olmadığı için, mortgage konusunda dünyanın en büyük pazarına sahip bulunan Amerika Birleşik Devletleri’ndeki sistem ve uygulamaları siz değerli okuyucularımıza aktarmaya çalıştığımızı ve bu bilgilerin Türkiye’deki uygulamalara da örnek teşkil edeceğine inandığımızı, ancak her ülkenin kendine özgü özel koşulları bulunduğunu ve bu anlamda uygulamada bazı farklılıklar yaşanabileceğini siz değerli okuyucularımla paylaşmak isterim. Yine bugünkü yazı konusuna geçmeden önce, mortgage ile ilgili ülkemizdeki bir yanlış anlamayı da düzeltme gereğini hissediyorum. Mevcut durum itibariyle bankaların müşterilere verdiği konut kredisi tek başına konut finansman sistemini ifade etmemektedir ve esasen bankalar tarafından müşterilere konut kredisi verilmesi yeni bir uygulama da değildir. Konut kredisi uygulaması bankaların müşterilerine yıllardır verdiği bir hizmettir ve bugünkü durumun eskiden tek farkı, müşterilere kullandırılan konut kredilerine uygulanan faiz oranlarının, piyasadaki faiz oranlarına paralel olarak nispeten çok daha düşük ve bu açıdan da vatandaşlar için daha cazip olmasıdır. Mortgage ise içerisinde konut kredisini de barındıran çok daha geniş bir kavramdır ve konut finansman sisteminin tümünü ifade etmektedir. Konut finansman sistemini en basit haliyle, ev satın almak isteyen vatandaşlara bankalar ve izin verilen diğer finansal kuruluşlar tarafından kullandırılan konut kredilerinin, bir ipotek finansman kuruluşu tarafından devralınarak, bunlar karşılığında menkul kıymet ihraç edilmesini ve ihraç edilen menkul kıymetlerin ikincil bir pazarda işlem görmesini ifade etmektedir ve bu tanımdan da anlaşılacağı üzere ülkemizde henüz konut finansman sistemi veya yaygın olarak kullanılan adıyla mortgage henüz uygulamaya girmemiştir.

Bu önemli açıklamadan sonra, bugünkü yazı konumuza dönersek, “ev mi satın almak yoksa kira da mı kalmak daha mantıklıdır?” şeklindeki bir soruya herhalde bir çoğumuz “tabiki ev satın almak” şeklinde yanıt verirdik. Ancak ilerleyen satırlarda açıklanacak sebeplerle, kira vermek yerine ev satın almak her zaman doğru bir tercih olmamaktadır. Son yıllarda konut kredisi kullanarak ev satın alan evli çiftlerin yanına çok sayıda bekar insanda eklenmiştir. Eskiden yalnız yaşayan insanlar, ev satın almaktan çok kiralık evde oturmayı tercih ederlerdi. Ama artık bu değişti. Artık evlilik kararını olabildiğince geciktiren bekarlar da eğer bir meslek sahibi de olmuşlarsa kiracılıktan ev sahipliğine geçmektedirler. Diğer taraftan hala hem bekar kalmayı hem de kira ödemeyi tercih edenlerde aramızda yaşamaktadır.

İnsanların çoğu hayatlarının belli bir noktasında kendilerine artık ev almaya hazır olup olmadıklarını sormaktadırlar. Peki ev almanın veya ev kiralamanın avantaj veya dezavantajları nelerdir. Asağıdaki liste sizin için bunlara ışık tutması için hazırlanmıştır.

Kiralayanlar

-Öncelikle paraları ceplerinde kalıyor. Ama bundan para da kazanmıyorlar. Ev sahipleri evde hangi yeniliği yaparsa yapsın bu yenilik sonucu evin değeri artmış olsa bile kiracı bundan hiç bir şey kazanmıyor.

-Vergi avantajlarından faydalanamıyorlar.

-Sabit maliyet avantajından faydalanıyorlar. Kira kontratı süresince evin kirası sabit kalıyor.

-Kira kontratının süresi dolunca eşyalarını toplayıp gitmeleri için hiçbir engel yok. Oturdukları evi satıp yenisini alana kadar beklemek zorunda değiller.

-Evin iç veya dış bakımı ve tadilatı için masraf yapmazlar. Kendilerinin yanlış kullanımı ile ilgisi olmayan hasarların tamiratı tamamıyla ev sahibine aittir.

-Evin içinde istedikleri gibi değişiklikler yapamazlar. Evlerini kişiselleştiremezler.

Ev sahibi olanlar

-Ev satın almak bir yatırımdır ve bu yatırımdan azımsanmayacak bir kar sağlamaları mümkündür. Genelde ev fiyatları düşmediği için, bu yatırımdan dolayı para kaybetmeleri çoğu zaman mümkün değildir. Ama enflasyon oranlarının düşük seviyelerde olduğu bugünlerde ve mortgage sisteminin devreye girmesi ile konut fiyatlarının da faiz oranları ile ters orantı çerçevesinde düşeceğini veya yükseleceğini beklemeleri gerekir.

-Başka bir eve taşınmak isterlerse, eğer yeni bir ev almayı finanse edecek ek bir birikimleri de yoksa, ancak oturdukları evi sattıktan sonra diğer evi satın alabilirler.

-Kiracıya göre, başlangıçta çok daha fazla paraya ihtiyaçları vardır. Kiracı ilk etapta sadece depozit ve bir aylık kira bedeli öderken, ev sahipleri bunun çok çok üstünde para harcarlar.

-Evdeki tadilatlar ev sahibine aittir.

-Evlerini istedikleri şekilde değiştirebilirler.

-Vergi avantajlarından faydalanırlar.

Yukarıda açıklandığı üzere, ne ev sahibi olmak ne de kiracı olmak tam anlamıyla mükemmel bir seçenektir. Hayat tarzınıza bağlı olarak bunlardan herhangi birisi size daha uygun olabilir. Ancak çok az istisna hariç herkes eninde sonunda bir ev sahibi olmak ister. Ülkemizde bu görüşü destekleyen en yaygın söyleyiş de “Başımı sokacak bir evim olsun yeter” cümlesidir. Herkesin bir gün en azından başını sokacak bir ev sahibi olması dileğiyle.

Arif Uğur

Valla bi kere işe girerken vereceğin ilk para sanki zaten ev alıyomuşsun kadar fazla.. Bide üzerine kira öder gibi kısmı var (1bucuk milyar kira artık evemi verilir sarayamı verilir). Hiç yoktan ev fiyatlarını fırlattı mortgage sistemi. Bu ülkede bişeyi yararına yapınca niye hep bizim zararımıza oluyo?

Sistem olmadan önce ortalama bi ev Yeri ve metrekaresine göre 60-80 milyarken şu an aynı ev 150milyar ve peşinatı 60-80 milyar... Fazlalık kısmı nereye gidiyo tabiki yine ev sahibine. Bu devirde hala kiracıysan zaten kaybedenledensin.Nasıl yaparımda az kaybederim diosan onu yıllarca düşünmek gerekli.