Konu: Üstad Ahmed Hulusi'ye göre LÂ İLÂHE İLLALLAH sözünün gerçek manası

Üstad Ahmed Hulusi'ye göre LÂ İLÂHE İLLALLAH sözünün gerçek manası.




İslâm dini'nin temelini, «LÂ İLÂHE İLLALLAH» sözünün mânâsı oluşturur.

«Lâ ilâhe illâllah» ne demektir?

Bu söz basit olarak ele alınırsa;

"TANRI yoktur sadece ALLAH vardır" anlamında değerlendirilir...

Eğer kelimelerin anlamı üzerinde durursak...

«Lâ ilâhe»de; "Lâ", yoktur; "ilâhe", TANRI demektir; yani, tapınılacak tanrı yoktur, demektir.

Şimdi burada şu noktaya dikkat edelim...

Kelime-i Tevhid, «Lâ ilâhe» ile başlıyor... Ve başlangıçta, kesin bir hüküm vurgulanıyor: «Yoktur tapılacak varlık!»; "lâ ilahe"!.. .

Akabinde, bir açıklama geliyor... «İllâ» = "sadece", «ALLAH» vardır!...

"İLLÂ ALLAH" yani "sadece ALLAH"!...

Burada özellikle vurgulamamız gereken son derece önemli bir husus vardır..

Dine, tefekkürden uzak bir biçimde, ezbercilikle yaklaşmış, etiketi ne olursa olsun, bazı kişilerin içine düştüğü son derece önemli bir yanılgı vardır..

"Lâ ilâhe illALLAH" uyarısını, halkın anladığı Arapça kurallarıyla yorumlamak suretiyle çok büyük bir hataya düşmektedirler...

Şöyle ki...

"Lâ recülün illâ Âli" dendiği zaman, bu ifade dilimize "Âli'den başka er kişi yoktur" yada "Âli gibi er kişi yoktur" veya "Er kişi olarak Âli gibisi yoktur" tarzlarında çevrilebilir..

Oysa "İLLÂ" kelimesi "ALLAH" kelimesiyle yanyana kullanıldığı zaman bu asla "ALLAH gibi bir tanrı yoktur" şeklinde anlaşılamaz... Yani, "başka bir tanrı-İlâh vardır ama o ALLAH gibi değildir" şeklinde yorumlanamaz...

Ayrıca bir de şu hususu iyi anlamak gerekir;

"KÂNE" yani "İDİ", eki nasıl "ALLAH" isminin işaret ettiği anlam yanında, genel kullanım mânâsını yitirir; ve geniş zaman kavramına dönüşür ise; aynı şekilde "İLLÂ" kelimesi de "ALLAH" ismiyla yanyana gelince, genel kullanım alanı dışına taşıp, "SADECE" kavramıyla anlaşılır...

Önce "KÂNE" sözcüğüne bir misâl verelim...

"KânALLAHu gafûrur rahima" dendiği zaman, bunu nasıl "ALLAH GAFUR ve RAHİM İDİ" diye çeviremezsek; "ALLAH" isminin işaret ettiği özellikler, geçmiş zamanla kayıtlanmaktan beri ise...

Aynı şekilde; "İLLÂ ALLAH" dendiği zaman da, bu asla "başka" ya da "gibi" anlamlarına anlaşılmayıp, "sadece" mânâsıyla idrak edilmesi zorunludur!

Zira "ALLAH" isminin bize işaret ettiği varlığın özellikleri, kendi dışında bir mevcut kabul etmediği gibi, hele hele, Varlığı yanısıra başka bir vücud sahibinden sözetmeyi hiç kabul etmez!...

İşte bu sebeplerledir ki. gerek "İLLÂ", gerek "KÂNE" ve gerekse bu türden zaman ve vücud ifade eden kavramları "ALLAH" ismiyle yanyana gördüğümüzde, genel kullanımda anladığımız mânâda değil, "ALLAH" isminin işaret ettiği kavrama uygun bir anlamda anlamak mecburiyetindeyiz....

Buna yapmadığımız takdirde, ortaya çıkacak olan kavram, ötemizde ve hatta evrenin ötesinde bir TANRI yani İLÂH kavramı olacaktır..

İşte bu gerçeği gözönüne almış olarak, bu noktayı ince bir dikkatle kavramaya çalışırsak farkederiz ki...

«Tapılacak tanrı yoktur, sadece ALLAH vardır»..

Birinci mânâ olarak, bu cümleden açığa çıkan gerçek şudur ;

«Tapılacak tanrı yoktur»... Evet, burada, kesin olarak, tapılacak bir öte tanrı olmadığını vurguladıktan sonra, «İLLÂ ALLAH» diyor...

"İLLÂ", yukarıda açıklamaya çalıştığımız üzere, "ancak" mânâsına anlaşılabileceği gibi, buradaki kullanım şeklinde görüldüğü üzere "SADECE" anlamında dahi kullanılır..

Evet, "İLLÂ", "ALLAH" kelimesiyle bir arada kullanıldığı zaman kesinlikle "SADECE" anlamında algılanmak zorundadır; zira "ALLAH"tan gayrı vücud sahibi yoktur ki, "ALLAH" ona kıyaslansın veya o şeyle benzer kefeye konarak ona nispetle târif edilsin!... Bu hususu da geniş şekilde “Hz. MUHAMMED NEYİ OKUDU" isimli kitabımızda açmaya çalıştık...

İşte bu sebepten dolayıdır ki, "İLLÂ" kelimesi "ALLAH" ismiyle yanyana kullanıldığı zaman bunu daima "SADECE" kelimesiyle tercüme etmek zorundayız.

Nitekim bu mânâ İngilizceye tercüme edilirken:

" There is no god BUT ALLAH"

şeklinde değil;

"There is no god ONLY ALLAH"

şeklinde tercüme edilmelidir...

Ki böylece, İslam Dini’nin getirmiş olduğu VAHDET-TEKLİK inanç veya düşünce sistemi fark edilebilsin.

Evet, sadece "ALLAH" vardır ki, «O ALLAH, tapılacak bir tanrı değildir", anlamı mevcuttur bu açıklamada... Çünkü başta, kesin olarak «LÂ İLÂHE» yani "tapılacak TANRI yoktur"; hükmü veriliyor!..

Öyle ise «ALLAH İsmi ile İşaret Edilen, insanın dışında, ötesinde; ve hatta bu vargördüğümüz varlıkların dışında ve ötesinde tapınılacak bir TANRI değildir!..

Bu takdirde «tapınma» nedir, «kulluk» nedir?..

«Tapınma» ve «kulluk»...

Burada öncelikle üzerinde durmamız gereken konu «tapınma» nedir, «kulluk» nedir ; ve bu kelimelerin anlamı nedir?..

«TAPINMA» kelimesi bir «tanrıya» bağımlı olarak kullanılır. Tapınılan ve tapan ikilisinin mevcudiyetine bağlı olarak «tapınma» olayı söz konusu olur.

«Sen» varsındır... «Sen»in bir «tanrın» vardır... Ve sen bu tanrına tapınırsın!... Yani «tapınma» denilen olay, iki ayrı varlık arasında geçerli olan bir davranış türüdür... Tanrı'ya; gökteki veya yerdeki herhangi bir tanrıya inanan kişinin, bu manâda ortaya koyduğu çeşitli davranışlara verilen isimdir «tapınma»... "Sen"in ona yönelik yaptığın fiiller!... (1)

(1)- Nitekim Kelime-i Şehâdetteki «ABDU HÛ» kelimesi, «Abdiyet-kulluk»un «Hüviyete» yani «Hû»ya zorunlu olarak yapılmakta olduğunu açık seçik göstermektedir.

«KULLUK» kelimesinin anlamına gelince ;

Birimin, varoluş gayesine ve programına göre, davranış ortaya koyuşunun adıdır «kulluk» ...

Nitekim Zariyat Sûresinin 58. âyetinde bu gerçek şöyle vurgulanmaktadır:

"BEN CİNLERİ DE İNSANLARI DA YALNIZCA BANA KULLUK ETMELERİ İÇİN YARATTIM"...

Elbette ki, ALLAH' adıyla anılanın bu gayeyle yarattığı varlıkların, varoluş gayeleri dışına taşmaları asla mümkün değildir..

Ayrıca burada hemen şu âyetle işaret edilen mânâyı dahi hatırlamalıyız:

"YÜRÜR HİÇ BİR MAHLÛK HARİÇ OLMAMAK ÜZERE HEPSİNİ ALNINDA ÇEKİP YÜRÜTEN O'DUR!.." (HUD/56)

Nitekim Fâtiha sûresindeki, «Sana kulluk ederiz»in anlamı, «Senin bizi varediş gayene ve programlamana göre ne gerekiyorsa onu yerine getirmek suretiyle görevimizi yaparız»... demektir bu anlamda..

Ayrıca,

«KUL, KÜLLÜN YA'MELU ALÂ ŞÂKILETİH»

deniyor âyeti kerîmede. Yani;

«DE Kİ; HEPSİ PROGRAMLARI DOĞRULTUSUNDA FİİLLER ORTAYA KOYARLAR» (17-84)

FÂTIR'ın kendi dilediği mânâlara uygun sûretleri; ve bu sûretlerin birimlerini, varediş gayesine uygun olarak şekillendirmesi sonucu; onların da fıtratları gereği bu fiilleri ortaya koymaları «kulluk»larıdır.

Özde, tâat ve ma'siyet farkı olmaksızın, tüm birimlerin davranışları «kullukları»dır...

"Kulluğun" türüne ise «tâat» veya «ma'siyet» adları verilir ki; yukarıda izah ettiğimiz üzere hepsi de esasen «kulluk»tur...

«GÖKLERDE VE ARZDA O'NU TESBİH EYMEYEN HİÇ BİR ŞEY YOKTUR; FAKAT SİZ, ONLARIN TESBİHLERİNİ ANLAYAMAZSINIZ.» (17-44)

âyeti varlıktakilerin tümünün anlatılan biçimde "kulluklarını" yerine getirdiklerini ifade etmektedir...

Bir diğer ifade ile, birimin, kendi özünü ve orijinini tanıma çalışmalarının, faaliyetlerinin adıdır «tâat» olan kulluk!... Kendi özündeki hazineden mahrum kalmaya ve pişmanlıklara dönük olan faaliyetlerin adıdır «ma'siyet» olan kulluk!..

.Netice...

«Kulluk», varoluş gayesine uygun davranışları ortaya koymaktır... "Tapınma" ise, bir birimin, var sandığı bir «tanrıya» özgür iradesi ile, dilediği bir biçimde yönelerek, zamanın belli bir bölümünde prestij etmesi ve ondan bir şeyler ummasıdır.

Sonuç... "TANRI"YA TAPINILIR; "ALLAH"A KULLUK EDİLİR!..

Bu yazı çok önemli bir konuyu içeriyor.Pek okuyan olmamış sanırım..Yazı uzun diye herhalde...

Yıllar oönce okuduğum, adını ve yazarını bile hatırlamadığım kitapçıktaki anlatımların benzeri sözler bunlar. Aklımın ve mantığımın kabul ettiği önemli bir nokta. Bu nedenle "Tanrı" kelimesini kullanmıyor, kullananları da yadırgıyor ve uyarıyorum.

Paylaşım için teşekkürler.

Diyanet Vakfı
İslam Ansiklopedisi 2.CİLT
(Syf. 471-501)

Kainatı yaratan ve idare eden en yüce varlık.

A-) Etimoloji, Allah kelimesinin etimolojisi üzerinde İslam bilginleri, Arap dili uzmanları ve müsteşrikler tarafından farklı görüşler ileri sürülmüştür. Kelimenin herhangi bir kökten türemiş olmayıp sözlük manası taşımadığı ve gerçek mabudun özel adını teşkil ettiği, yahut sözlükte bir anlamı olsa bile gerçek mabuda ad olunca bu anlamı kaybettiği genellikle benimsenmektedir. Bununla birlikte onun çeşitli köklerden türemiş olabileceğini söyleyenler de vardır. Bu ikinci gurubun görüşleri şöyle özetlenebilir:
a) İlah kelimesinden türemiş olup başına harf-i ta’rif getirilmiş, bir taraftan el-ilah şeklinde dildeki yerini almışken diğer taraftan kullanım sırasında dile kolaylık sağlamak maksadıyla asıl kelimenin hemzesi kaldırılmış, lamlar birleştirilmiş (idgam) ve azamet ifade eden kalın bir ses verilerek Allah tarzında okunmuştur. İlah kelimesi ise “kulluk etmek” manasındaki elehe-ye’lehu veya “hayret ve şaşkınlık içinde kalmak, gönülden bağlanıp sığınmak” anlamındaki elihe-ye’lehu ve velihe-yevlehu kökünden ism-i mef’ul manasında bir mastar olup “tapınılan, yüceliğinin karşısında hayrete düşülen, gönülden bağlanılıp sığınılan” manalarını ifade eder. Ancak ilah, hak mabud için olduğu gibi batıl tanrılar için de kullanılmıştır.
b) “Gizlenmek, duyu idrakinin fevkinde olmak” anlamındaki lahe-yelihu kökünden leyh-lah kelimesinden türemiş olup “duyu idrakinin ötesinde bulunan” demektir. Lah kelimesinin başına harf-i ta’rif getirilerek lamlar birleştirilmiş ve Allah kelimesi elde edilmiştir.
c) Daha çok yabancı yazarların gösterdiği bir temayüle göre Allah lafzı, Cahiliye Araplar’ının putlarından olan el-Lat veya Aramice elaha kelimelerinden alınmıştır. Allah kelimesinin etimoloji hakkında ileri sürülen ve sayısı otuza yaklaştığı kaydedilen eski farklı görüşler ve bunlara ilave olarak öne sürülen yeni iddialar başta Kur’an-ı Kerim olmak üzere İslam literatürünün sunduğu Allah anlayışı karşısında fazla bir önem taşımaz. Bununla birlikte ortaya konan bütün görüş ve iddialar bir arada değerlendirildiği taktirde kelimenin zengin manalı ve Arapça asıllı ilah lafzından türemiş olduğu kanaatı ağır basacaktır. Allah kelimesi öncesi Arap dili ve edebiyatında “ilah, tanrı” anlamında kullanılmış ise de bu kullanımın konu ile ilgili İslami nasların semantik örgüsünden anlaşılan Allah kavramıyla münasebeti yok denecek kadar azdır. İslam bilginleri bu kelimenin tarifini, aynı anlama gelen bazı kelime farklılıklarıyla şu şekilde yapmışlardır: “Allah, varlığı zorunlu olan ve bütün övgülere layık bulunan zatın adıdır. Tarifteki “varlığı zorunlu olan” kaydı, Allah’ın yokluğunun düşünülemiyeceğini, var olmak için başka bir varlığın desteğine muhtaç olmadığını ve dolaylı olarak O’nun kainatın yaratıcısı ve yöneticisi olduğunu: “bütün övgülere layık bulunan” kaydı ise yetkinlik ve aşkınlık ifade eden isim ve sıfatlardan nitelendiğini anlatmaktadır. Allah kelimesi naslarda bu tarifin özetlediği bir kavram haline gelmiş, gerçek mabudun ve tek yaratıcının özel ismi olmuştur. Bu sebeple O’ndan başka herhangi bir varlığa ad olarak verilmemiş gerek Arap dilinde gerekse bu lafzı kullanan diğer müslüman milletlerin dillerinde herhangi bir çoğul şekli de oluşmamıştır.

Ahmed Hulusiyi sitesini incelemiştim.Bana gayet mantıklı geldi.Tanrı,ilah vsss yoktur sadece Allah vardır.

Bazi insanlarin isi gucu yok, nasil Islam'i ortadan kaldiririm diye ugrasiyorlar. La ilahe illallah nerde geciyor, Kuranda. Yalniz sana kulluk eder, yalniz senden yardim dileriz nerde yaziyor, Kuranda. Namaz kilma emri nerde geciyor, Kuranda. Sen ilkini al kabul et, ondan sonra bir suru kelime oyunuyla, diger emirlere muhalif bir anlam cikar. Bu adama istedigi ayetle oynayip, istemedigini goz ardi etme hakkini kim veriyor? Burada bu adami alkislayan arkadaslar

«Kulluk», varoluş gayesine uygun davranışları ortaya koymaktır... "Tapınma" ise, bir birimin, var sandığı bir «tanrıya» özgür iradesi ile, dilediği bir biçimde yönelerek, zamanın belli bir bölümünde prestij etmesi ve ondan bir şeyler ummasıdır.

ifadesini muslumanligin neresi ile bagdastiriyorlar?

Ancak sayın şeker kamış'ı sen sorduğun soruları yukarıdaki yazının neresinden aldığını söyler isen uygun cevaplarda verilebilir.


Bu arada Kuran'da tapınma kelimesi geçmez, kulluk geçer. Tapınmanın manası ise;

1 . Tanrı'ya veya ilah olarak tanınan varlığa karşı inancını ve bağlılığını bildirmek için belirli kurallara bağlı dinî hareketlerde bulunmak:
"Beyaz esvaplı bakireler, altın saçlı delikanlılar, kollarını çaprazlamış, diz üstü ona tapınmaktadır."- F. R. Atay.
2 . Tanrı'ya karşı kulluk görevini yerine getirmek, ibadet etmek.

Allah'a kulluk edersin, tanrıya tapabilirsin. Tercih senin.

Ancak namaz ile ilgili sorularının kaynağının yukarıdaki yazı olduğuna emin misin?

Hangi kisimdan bunu cikardigimi alinti olarak gostermisim zaten. Ayrica senin Tanrı'ya veya ilah olarak tanınan varlığa karşı inancını ve bağlılığını bildirmek için belirli kurallara bağlı dinî hareketlerde bulunmak taniminda ayni anlama gelir.

Namaz kilmak, dua etmek tam olarak, bir birimin, var sandığı bir «tanrıya» özgür iradesi ile, dilediği bir biçimde yönelerek, zamanın belli bir bölümünde prestij etmesi ve ondan bir şeyler ummasıdır tanimina uymaktadir ve yazarin yukaridaki yazisina gore la ilahe illallaha ters dusmektedir

Bu insanlarin vermeye calistigi mesaj bellidir. Bu mesaj "Benim kalbim temiz deyin, namaza, oruca yanasmayin"dir.

Merhaba Şeker kamışı,

Bence namaz kılmak ;
"bir birimin, var sandığı bir «tanrıya» özgür iradesi ile, dilediği bir biçimde yönelerek, zamanın belli bir bölümünde prestij etmesi ve ondan bir şeyler ummasıdır "
değildir.

İbadetler bizim içindir, Ancak kulluk kelimesinin iki anlamı vardır.

Birincisi yukarıda yazan genel ifadesi ile "fıtri kulluk"'tur. Yani tüm varlıklar yaratılış gayesine uygun davranışlar ortaya koyarlar.

Özel anlamı ile kulluk ise senin de belirttiğin gibi kişiyi Allah'a yaklaştıran ibadet adı altında tavsiye edilen davranışları ortaya koymaktır.

Eğer ki yazar, namaz veya diğer ibadetleri gereksiz buluyor ise haklısın, ancak ben öyle anlamamıştım. En azından yukarıda yazdığı kadarı ile öyle bir kısım okumadım.

Saygılarımla.