Konu: Birey Yaşam Dönemleri

Bireyler, çalışma yaşamında karşılaşacağı stresli dönemleri tanımak ve çalışmalarına yeni bir yön vermek durumundadır. Bireyin karşılaşma olasılığı yüksek olan bu türden stresli dönemler, zaman içinde kendisi ile ilgili olduğu kadar yöneticisi, ailesi ve işbirliği yaptığı bireylerle de olabilmektedir. Birey, yaşamının değişik dönemlerindeki stresini yönetmek ve bunları aşmak durumundadır. Kariyerinin başlangıcında bulunan bir bireyin bunları tanıması, onun gelecekte karşılaşacağı bu tür dönemleri kolaylıkla aşmasını sağlayacaktır.

Bireyin doğumundan başlayarak geçirdiği yaşam dönemlerinin kariyer aşamalarıyla etkileşim içinde bulunduğu bilinmektedir. Bireyin, yaşam dönemleri ile ilgili araştırmalarda Daniel Levinson’un modeline göre birey şu aşamalardan geçmektedir.

1. Aileden Ayrılma (16-22 yaş) : Kişinin ailesi ile bağlarını kopardığı ve kendisini bulmaya çabaladığı yıllardır. Birey bu dönemde de (özellikle parasal ve duygusal destek aradığı zamanlarda), kısmen ailesine bağımlıdır. Bu dönemlerde kariyer yaşamındaki başarısızlık onlarında birey ailesine müracaat ettiğinden tam bağımsız değildir.

2. Yetişkinlerin Dünyasına Geçici Kabul (22-29 yaş) : Bireyin öğrenimini tamamlayıp gelecek arayışları içine girdiği dönemdir. Bu dönemde yaşam biçimi ve kariyer seçimi ile ilgili kararlar verilmektedir. Düşünceler dağınıktır, yaşamda ve kariyerde doyum arayışları sürmektedir.

3. Geçiş Dönemi (29-32 yaş) : Bu dönemde kişi yaşam gelişmesini bir önceki dönemi dikkate alarak değerlendirir. Bu değerlendirme olumlu ise yoluna devam edecek, olumsuz ise, kökten (radikal) değişiklikler içerisinde bir yaşam kargaşasına düşecektir. Bu dönemde yeni bir yöreye taşınma, iş değişikliği, boşanma gibi kurulu düzenden kaçış şeklinde davranışlar gösterilebilir.

4. Yerleşme (32-39 yaş) : Levinson’a göre, birey bu dönemde “Birinin Adamı Olma”ya çalışmaktadır. Bu dönemde birey sosyal ilişkilerini asgariye indirir ve tüm gücünü işine vererek güçlenmeye ve kendisini üstlerine kabul ettirmeye uğraşır. Geri yöneticiler, gelmeyi umdukları pozisyona ulaşmada yardımcı olacak bir hami arayışı içindedirler.

5. Potansiyel “Orta yaş Krizi” Dönem (39-43 yaş) : Birey geçiş yaşam döneminde ilk değerlemesini, bu dönemde ise ikinci değerlemesini yapar. Bu dönemde yaptığı değerlemede de hayatıyla ilgili olumlu duygulara sahipse sorun yoktur. Bu dönemde birey övünülecek başarılar, tecrübe ve sorumluluk artışları kazanmıştır. Fakat değerlemesi olumsuz ise; orta yaş krizi kaçınılmaz bir sonuç olacaktır. Bu durumda kişi küskün, kırgın ve engellenme duyguları içinde ruhsal dengesini yitirebilir. Alkole düşkünlük, işini bırakma, yönetimsel kariyerini tehlikeye sokma, “Orta yaş Hipisi” yaşam biçimi sergileme şeklinde davranışlar göstererek geçmişteki kişiliği ile tezat teşkil eden bir yaşam biçimine kayabilir.

6. Yenilenme (43-50 yaş) : Orta yaş krizini başarı ile atlatan birey doyum içinde hayata ve işine bağlılığını sürdürür. Kariyerinde doğruya ulaştığı için iş dışında ki alanlarda yeni doyum arayışlarına girebilir.

Kariyerinde zirveye çıkma, ortamda rahat hareket edebilme, toplumsal bağları güçlendirme, o zamana kadar ihmal ettiği aile ilişkilerine daha fazla önem verme bu döneme ait özelliklerdir.

-maximum.com-