MB Başkan Vekili Başçı: Rekabet faizi düşürecek
Erdem Başçı, başkanlığıyla ilgili tüm soruları, "Soruyu not ettik" sözleriyle yanıtsız bırakırken Merkez Bankası, bankaların kredi kartlarına uyguladığı faiz üst sınırını yüzde 5.75 olarak belirledi. 5 banka kart faizini indirmek zorunda.
Bankaların, kredi kartı işlemlerinde uygulayacakları aylık azami gecikme faiz oranı, YTL için yüzde 6,88, ABD Doları için yüzde 3,34, euro için yüzde 3,05 olarak belirlendi. Merkez Bankası Başkan Vekili Erdem Başçı ise, banka kredi kartı faiz oranlarının rekabet ile düşeceğini söyledi. MB ise yaptığı açıklamada, bankaların kredi kartı işlemlerinde uygulayacağı aylık azami faiz oranlarının, sektörün ağırlıklı ortalama faiz oranlarına 0,5 puanlık piyasa marjı eklenerek belirlendiğini, aylık azami gecikme faiz oranının belirlenmesinde de aynı yöntemin izlendiğini duyurdu.
Merkez Bankası'nın, kredi kartı borçlarının yeniden yapılandırılmasını da içeren 5464 sayılı Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu'na dayanarak hazırladığı "Kredi Kartı İşlemlerinde Uygulanacak Azami Faiz Oranları Hakkında Tebliğ"i Resmi Gazete'nin bugünkü sayısında yayımlanarak yürürlüğe girdi. Tebliğ ile kredi kartı düzenleme yetkisine haiz bankalar ile diğer kuruluşlarca kredi kartı işlemlerinde uygulanacak azami akdi ve gecikme faiz oranları düzenlendi.
Kredi kartı işlemlerinde aylık azami akdi faiz oranı, YTL için yüzde 5,75, ABD Doları için yüzde 2,68 ve euro için yüzde 2,53 olarak belirlendi.
Aylık azami gecikme faiz oranı ise YTL için yüzde 6,88, ABD Doları için yüzde 3,34 ve euro için yüzde 3,05 olarak uygulanacak.
Katılım bankaları, tebliğdeki akdi faiz oranını "kar payı", gecikme faizini ise "gecikme cezası" olarak uygulayacak.
Kredi kartı düzenleme yetkisine haiz bankalar ile diğer kuruluşlar, kredi kartı işlemlerinde uygulayacakları faiz oranlarını, 1 Haziran 2006'ya kadar tebliğ hükümlerine uygun hale getirecekler.
Başçı: Rekabet faizi düşürecek
Merkez Bankası Başkan Vekili Erdem Başçı, banka kredi kartı faiz oranlarının rekabet ile düşeceğini söyledi. Başçı, Ekonomi Muhabirleri Derneği (EMD) üyeleri ile Merkez Bankası Lokali'nde düzenlediği kahvaltılı basın toplantısında bir araya geldi.
Erdem Başçı, toplantıda, Resmi Gazete'de bugün yayımlanan, Merkez Bankası'nın, Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu'na dayanarak hazırladığı "Kredi Kartı İşlemlerinde Uygulanacak Azami Faiz Oranları Hakkında Tebliğ"ine açıklık getirdi.
Başçı, söz konusu kanun ile Merkez Bankası'na görev verildiğini bu görevin kredi kartlarında azami faizleri belirlemek olduğunu hatırlatarak, bankalara, bu kanuna uyumlu hale gelmek için 3 ay süre verildiğini bildirdi.
Bankaların kredi kartına uyguladığı faizleri içeren düzenlemelerin 1 Haziran tarihinden itibaren geçerli olacağını söyleyen Başçı, "bankalar, bugün duyurduğumuz azami faiz oranlarını görecekler ve uyum sağlamak için 2 ay süreleri olacak. Haziran ayı içerisinde, bugün açıkladığımız oranlara uyacaklar. Temmuz ayında tekrar üç aylık dönem için duyuru yapacağız" dedi.
Kanun hükümlerine göre Merkez Bankası'nın, çeyrek aylar itibarıyla azami faiz oranlarını açıklayacağını belirten Başçı, kredi kartı faizlerinin dünyanın her yerinde diğer kredi faizlerine göre bir ölçüde yüksek olmasının anlaşılır bir netice olduğunu söyledi.
Son 5 ayda fark büyüdü
Ancak, Türkiye'de özellikle son 5 ayda, kredi kartı faizleri ile diğer kredi türlerinin faizleri arasındaki makasın açıldığını, bunun dikkat çekici bir durum olduğunu ifade eden Başçı, bunun neden böyle olduğu konusunda Merkez Bankası'nda bir süredir çalışma yapıldığını kaydetti.
Piyasada, diğer kredi türlerinde rekabetin çalıştığının gözlendiğini, tüketici kredi faizlerinin son derece düştüğünü, mevduatta yoğun bir rekabetin gözlendiğini belirten Başçı, rekabetin çalışmamasına neden olarak iki unsur tespit edildiğini, bu engellerden birisinin 1 Mart'ta kanunun yürürlüğe girmesi ile ortadan kalktığını, ikinci engel olan Merkez Bankası'nın ne yapacağı konusundaki belirsizliğin de tebliğ ile ortadan kalktığını söyledi.
Merkez Bankası Başkan Vekili Erdem Başçı, "bu iki engel de ortadan kalktıktan sonra hep beraber önümüzdeki dönemde rekabetin daha sağlıklı çalışmasını izleyeceğiz. Merkez Bankası, ilgili sivil toplum ve kamu kuruluşları ile birlikte tüketicileri bilgilendirme kampanyası yürütmeyi planlıyor" dedi.
Kasıtlı davranışın kestirilmeyen sonuçları
Gazetecilerin, açıklanan faiz oranlarının sivil toplum kuruluşlarının beklentilerinden yüksek olduğunu hatırlatmaları üzerine Başçı, "İktisat biliminde kasıtlı davranışın kestirilmeyen sonuçları diye bir genel prensip vardır. Bu çok önemlidir. İyi niyetle yola çıkarsınız. Tam tersi sonuçla karşılaşırsınız. Buna yol açmamak lazım" dedi.
Kredi kartlarında bir düzenleme yapılmasını öngören yasa tasarısı üzerindeki çalışmanın hızlanmasının ardından 2005 Eylül ayından itibaren kredi kartı faizlerinin yükseldiğini hatırlatan Başçı, "o dönemde bir af söylentisi, yeniden yapılandırma söylentisi çıktı. Bu durum bankalar açısından, (alacağımın ne kadarını alabilirim ne kadarını alamam) belirsizliğine işaret ediyor. Piyasalar faizleri yükseltme tepkisi veriyor. (Acaba paramı geri alabilecek miyim?) kaygısını ortadan kaldırdıkça faizler piyasa şartlarında kendiliğinden düşüyor. Burada tam ona benzer bir durum var" şeklinde konuştu. Başçı şöyle devam etti:
"Yasanın yürürlüğe girmesi ile bu belirsizlik ortadan kalktı. Geri kalan tek belirsizlik olan (Merkez Bankası ne yapacak, alacaklarını düşürecek bir karar verecek mi? Zorla düşürecek mi?) kaygısı vardı. Bu belirsizlik de ortadan kalktı. Merkez Bankası piyasa ortalamasını aşağı düşürmek yolunda hiçbir şey yapmayacak. Sadece piyasa ortalamasının çok üzerinde olan faizi engelleyeceği yönünde, Avrupa'da birkaç ülkede uygulanan düzenlemeye benzer düzenleme yapacak. Pek çok ülkede tamamen serbesttir."
Faiz oranlarını tüketicinin belirlemesinin, Merkez Bankası'na yasada getirilen görevle ters olduğunun hatırlatılması üzerine Başkan Vekili Başçı, söz konusu kanun ile Merkez Bankası'na verilen görevin piyasada uygulanan ortalamaları aşağı çekmek olmadığını söyledi. Başçı şöyle devam etti:
"Söz konusu kanunun gerekçesinde, ortalamaların çok çok üzerinde faiz uygulanmasından bahsediliyor. Çok artmışsa indirilmesini söylüyor. Modern para politikası uygulamaları ile örtüşüyor. Uluslararası uygulamalar çok önemli. Uluslararası uygulamalara bakın. Fransa'da kredi kartı faiz oranı piyasa ortalamasının yüzde 33 üzerinde belirleniyor. Piyasa ortalamasının orada da aşağı çekilmesi görevi yok. Beklentileri karşılamayabilir ama verilen görev bu... Merkez Bankası'nın verilen görevin dışına çıkma gibi bir lüksü yok."
Başçı, basın toplantısında, gazetecilerin konu dışındaki sorularını yanıtlamaktan kaçınarak "not ettik" demekle yetindi.
Günay: Belirlenen faizlerin yüksek olduğu doğru
Başkan Yardımcısı Vekili Rifat Günay da bir soru üzerine, belirlenen faizlerin yüksek olduğunun doğru olduğunu ifade ederek şöyle dedi:
"Ama nereye kadar müdahale edeceksiniz? Uluslararası uygulamalara bakıldığında en doğrusu piyasaya bırakmanız, belli bir marj saptanarak bunun üzerinden belirlemeniz... Tüketici yüzde 6,50 oranındaki faizi uygulayan kredi kartını bırakıp rahatlıkla daha düşük kredi kartına gidebilir. ya da yeni kart alacak kişiler daha düşük kredi kartını alabilir. Bu faiz oranlarının ne olacağını, birisinin (faiz oranları şu olacak) demesinden çok, tüketicinin tercihi belirleyecek.
Bir bankanın yaptığı araştırma var, müşterisine alternatifler sunuyor. Yüksek faiz, yüksek nakit puan alternatiflerden birisi, düşük faiz ve düşük nakit puan alternatiflerden diğeri... Tüketicilerin yüzde 36'sı düşük faiz ve düşük nakit puanı seçerken yüzde 64'ü yüksek faizi tercih ediyor."
Düzenleme borcunu tam ödeyen için anlam ifade etmiyor
Günay, tüketicilerin yaklaşık yüzde 60'ının borçlarının tamamını ödediğini, bu grupta yer alanlar için faizin ne olduğunun öneminin olmadığını belirterek, faiz oranlarının, borcunu taksitlerle ödeyen yüzde 44'ü ilgilendirdiğini, bu gruptaki kişilerin daha düşük faizli kredi kartını tercih etmesi gerektiğini söyledi. Bunun da rekabete yol açarak faizleri indireceğini ifade eden Günay, nakit çekimler için de bu belirlenen faiz oranlarının geçerli olacağını bildirdi.
Günay bir başka soru üzerine, yeni yasa gereğince sözleşmelerin değişmek zorunda olduğunu, sözleşmelerin 12 punto olmasını yasanın getirdiğini belirterek, "belki biraz okumamız, zaman ayırmamız gerekiyor" diye konuştu.
Yarın akşam itibarıyla emekli olacağını açıklayan Başkan Yardımcısı Fatih Özatay ise Merkez Bankası'na verilen böyle bir görevin, uluslararası uygulamalar açısından olmadığını, temel görevin fiyat istikrarını sağlamak olduğunu, kredi kartı faiz oranlarının uygulama ile yakından ilgisinin bulunmadığını söyledi.
Özatay, bu tür uygulamaların olduğu ülkelerde Merkez Bankası'nın burada kendiliğinden birşey kullanmadığını ifade ederek "Türkiye hukuk devleti. Böyle bir karar çıkmış bunu yerine getirmek zorunda. Ortalamanın çok üzerinde faizler giderilmeye çalışıldı."
MB de açıklama yaptı
Merkez Bankası, "Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu"na dayanarak hazırladığı ve Resmi Gazete'nin bugünkü sayısında yayımlanan "Kredi Kartı İşlemlerinde Uygulanacak Azami Faiz Oranları Hakkında Tebliğ"ine açıklık getirmek üzere yazılı bir açıklama yaptı.
Açıklamada, Yeni Türk Lirası cinsinden kredi kartı işlemlerinde uygulanacak aylık azami akdi faiz oranının yüzde 5,75, aylık azami gecikme faizi oranının ise yüzde 6,88 olarak belirlendiği hatırlatıldı.
Resmi Gazete'de yayımlanan "Kredi Kartı İşlemlerinde Uygulanacak Azami Faiz Oranları Hakkında Tebliğ" ile kredi kartı işlemlerinde uygulanacak aylık azami akdi faiz oranının, Yeni Türk lirası için yüzde 5,75, ABD doları için yüzde 2,68 ve avro için yüzde 2,53, aylık azami gecikme faizi oranının ise Yeni Türk lirası için yüzde 6,88, ABD doları için yüzde 3,34 ve avro için ise yüzde 3,05 olarak belirlendiği kaydedildi.
Açıklamada, söz konusu oranların azami oranlar olduğu, bankalarca kredi kartı işlemlerinde 1 Haziran 2006'dan itibaren bu oranların üzerinde bir faiz oranı uygulanması mümkün olmadığı belirtilerek, "Bankalar bu oranları geçmemek üzere faiz oranlarını serbestçe belirleyebilecektir" denildi.
Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu'nun geçici 3'üncü maddesi ile bu kanun kapsamında kart çıkaran kuruluşların, faiz hesaplamasına ilişkin uygulamalarının üç ay içinde bu kanun hükümlerine uygun hale getirmek zorunda oldukları ifade edilen açıklamada, şunlar kaydedildi:
"Bu nedenle, bankalar kredi kartı işlemlerinde uygulayacakları faiz oranlarını, 1 Haziran 2006'dan itibaren yukarıda belirlenen azami faiz oranlarına uygun hale getirmek zorundadırlar. Bugün açıklanan azami faiz oranları, 1 Haziran 2006-2 Temmuz 2006 tarihleri arasında geçerli olacaktır. 2 Temmuz 2006 tarihinden sonraki gelecek üç aylık dönem için geçerli olacak azami faiz oranları, bu tarihten önce yine duyurulacaktır."
Kuruluşlar liave likidite riski taşıyor
Açıklamada, kredi kartının genel olarak, kart sahibine üye işyerlerinde nakit para verilmeksizin mal veya hizmet satın alma imkanı sağlayan bir ödeme aracı olduğuna dikkat çekilerek, ayrıca, kredi kartı kullanıcılarının nakit çekmesi veya yapmış olduğu alışveriş bedellerinin ödenmesini belirli bir süre için ertelemek istemesi halinde, ilgili harcama tutarlarının krediye dönüştüğü, kredi kartının bir kredi aracı haline geldiği belirtildi.
Kredi kartı çıkaran kuruluşların, POS (Point of Sale) makineleri edinme maliyeti ve ulusal ve uluslararası ödeme sistemlerine üyelik maliyeti üstlendiği ve öngörülemeyen nakit çekilişleri nedeniyle ilave likidite riski taşıdıkları hatırlatılan açıklamada, dolayısıyla bankaların, teminatın zayıf olması nedeniyle yüksek kredi riski, öngörülemeyen likidite çıkışları nedeniyle de likidite riski taşıyan kredi kartı faiz oranlarını bireysel kredi faizlerine göre daha yüksek belirledikleri kaydedildi.
Oranlar arasındaki fark Türkiye'de yüksek
Diğer ülkelerde de kredi kartı işlemlerinde uygulanan faiz oranlarının, tüketici kredilerine uygulanan faiz oranlarına göre daha yüksek belirlendiği, ancak bu farkın Türkiye'deki kadar büyük olmadığı belirtilen açıklamada, şu görüşlere yer verildi:
"Örneğin, Amerika Birleşik Devletleri'nde bireysel kredilere uygulanan ortalama faiz oranları yıllık yüzde 7,5 iken, kredi kartlarına uygulanan ortalama faiz oranları yüzde 12,5'dur. Bu oranlar, İngiltere'de yüzde 14,2 ve yüzde 16,5, Avustralya'da yüzde 12 ve yüzde 16,8, Yeni Zelanda da ise yüzde 13,7 ve yüzde 18,8'dir. Buna karşılık Türkiye'de bu oranlar sırasıyla yüzde 22,6 (Ocak 2006 itibariyle) ve yüzde 84,8 (Şubat 2006 itibariyle) olduğu görülmektedir.
Türkiye'de, söz konusu oranlar arasındaki farkın diğer ülkelere göre yüksek olmasının ilk nedeni, 2005 yılından itibaren kredi kartlarına ilişkin bir düzenleme yapılacağı beklentisi ve bu düzenlemenin içeriğinin ne olacağının bankalarca öngörülememesidir.
4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkındaki Kanun'da yer alan gecikme faizinin akdi faiz oranının yüzde 30 fazlasını geçemeyeceğine ilişkin hükmün ise bir diğer neden olduğu düşünülmektedir. Akdi faizin serbest olduğu bir ortamda bu bağlantı, gecikme faizlerinin yüksek tutulması amacıyla kredi kartlarına uygulanan akdi faizlerin yüksek oranlarda belirlenmesine yol açmıştır."
Faiz oranını belirleme görevi MB'de
Açıklamada, 1 Mart 2006'da yürürlüğe giren 5464 sayılı "Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu" ile 4077 sayılı "Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun"da akdi faiz ve gecikme faizi arasında bağlantı kuran düzenlemenin kredi kartları için uygulanmayacağının hükme bağlandığı ifade edilerek, ayrıca, "Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu"nun 26. maddesi ile Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'na kredi kartı işlemlerinde uygulanacak azami akdi ve gecikme faiz oranlarının belirlenmesi görevi verildiği belirtildi.
Aynı kanunla, kredi kartına taraf olanların hak ve yükümlülükleri açıkça belirlendiği, sistemin işleyişi ve altyapısının düzenlendiği de kaydedildi.
Açıklamada, 26. maddenin gerekçesinde, bankaların kredi kartlarına uyguladıkları faiz oranlarının büyük farklılıklar gösterdiği ve bazı bankaların sektör ortalamalarının oldukça üzerinde faiz uyguladıklarına dikkat çekildiği belirtilerek, şunlar ifade edildi:
"Yasalaşan şekliyle (Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu)nda yer alan ilgili düzenlemeyle Merkez Bankası'na verilen görev, serbest piyasa şartlarına aykırı olarak faiz oranlarına doğrudan müdahale etmek yerine, kredi kartları pazarında uygulanan ortalama faiz oranlarının çok üzerinde kalan faiz uygulamalarının önlenmesi, finansal istikrar hedefi doğrultusunda söz konusu pazardaki gelişmelerin yakından izlenmesi ve faiz oranlarının piyasa dinamikleri içerisinde dengeye gelmesinin sağlanmasıdır.
Dünya örnekleri incelendiğinde, kredilere uygulanan faiz oranlarının genelde piyasada serbestçe belirlendiği, bazı ilkelerde ise tüketicinin korunması amacıyla, aşırı yüksek faiz uygulamalarını önlemek için azami faiz sınırları getirilebildiği görülmektedir."
Konuyla ilgili örneklere de yer verilen açıklamada, örneğin Fransa'da herhangi bir bankanın uygulayacağı faiz oranının sektör ortalamasının yüzde 33 fazlasını aşmasının kanun ile yasaklandığı ifade edilerek, benzer bir düzenlemenin İtalya'da da olduğu, herhangi bir bankanın uygulayacağı faiz oranının İtalya Ekonomi Bakanlığı'nca, İtalya Merkez Bankası'nın görüşü de alınarak, hesaplanan ortalama faiz oranının yüzde 50 fazlasını geçemeyecek şekilde düzenlendiği vurgulandı.
İnternetten duyurulacak
Merkez Bankası'nca, bankaların, kredi kartı işlemlerinde uygulayacağı aylık azami faiz oranlarının, sektörün ağırlıklı ortalama faiz oranlarına 0,5 puanlık piyasa marjı eklenerek belirlendiği ifade edilen açıklamada, aylık azami gecikme faiz oranının belirlenmesinde de aynı yöntemin izlendiği dile getirildi.
Bankaların kredi kartı işlemlerinde uyguladıkları aylık azami akdi faiz oranlarının yüzde 2,75 ila 6,50 arasında değiştiğine dikkat çekilen Merkez Bankası açıklamasında, kredi kartı hamillerinin önünde tercih yapabilecekleri geniş bir faiz yelpazesi bulunduğu da bildirildi.
Açıklamada, önümüzdeki günlerde bankaların kredi kartlarına uyguladıkları aylık azami faiz oranlarının Merkez Bankası'nın internet sitesinde yayımlanacağı ve değişiklik oldukça güncelleneceği de ifade edilerek, "Kredi kartı sahiplerinin bu faiz oranlarını sürekli kontrol ederek daha düşük faiz uygulayan bankaları seçme olanağı bulunmaktadır. Kredi kartı kullanıcılarının düşük faiz öneren bankaların kredi kartlarına yönelmelerinin bankacılık sektöründe rekabeti artırması ve böylece kredi kartı faizlerinde düşüş sağlaması beklenmektedir. Bu itibarla, önümüzdeki dönemde kredi kartlarına uygulanan faiz oranlarının rekabet yoluyla daha düşük düzeylere ineceği öngörülmektedir" denildi.
Mevcut faizler yüzde 2.75 ile yüzde 6.50 arasında
Türkiye'de bankaların kredi kartlarında uyguladığı akdi aylık faiz oranları, halen yüzde 2.75 ile yüzde 6.50 arasında değişiyor.
Merkez Bankası verilerine göre, halen en yüksek aylık akdi faizi, yüzde 6.50 ile Anadolubank, en düşük aylık akdi faizi ise yüzde 2,75 ile MNG Bank uyguluyor.
Bu arada Merkez Bankası, bankaların kredi kartlarına uyguladıkları aylık azami faiz oranlarını, bankanın internet sitesinde yayımlayacağını duyurdu. Kredi kartı sahiplerinin bu faiz oranlarını sürekli kontrol ederek daha düşük faiz uygulayan bankaları seçme olanağı bulacağı belirtilen duyuruda, bunun rekabeti artırarak, kredi kartı faizlerinde düşüşü sağlayacağı kaydedildi.
Merkez Bankası'nın, bankaların internet sitelerinde ve hesap bildirim cetvellerinde yer alan nakit çekim dahil halen uyguladıkları aylık azami faiz oranları konusunda yaptığı derleme şöyle:
BANKALAR Akdi Faiz Oranları (aylık-yüzde)
Anadolubank 6.50
Citibank 5.95
Garanti Bankası 5.95
Finansbank 5.85
HSBC Bank 5.85
Denizbank 5.75
Koçbank 5.75
Şekerbank 5.75
Tekstilbank 5.75
Yapı ve Kredi Bankası 5.75
Akbank 5.65
Fortis Bank 5.65
Ekonomi Bankası 5.45
Tekfenbank 5.00
İş Bankası 4.75
Vakıflar Bankas ı4.75
Oyakbank 4.25
Bankeuropa 3.95
Turkish Bank 3.75
Halk Bankası 2.99
Ziraat Bankası 2.90
MNG Bank 2.75
Faiz düşürecek bankalar
Anadolubank 6,5
Citibank 5,95
Garanti Bankası 5,95
Finansbank 5,85
HSBC Bank 5,85
-dünyagazetesi-
arkadaşlar listeden de görüldüğü üzere en düşük faiz oranına sahip üç bankadan ikisi devlet bankası. keşke imkanım olsa da bankaları sahip oldukları kredi kartı müşteri sayısına göre sıralayabilsem
eminimki liste yukarıdakinden çok fazla değişik bir sıralamaya sahip olmaz.
özle bankaların hiçbir önkoşul olmadan kredi kartı vermesinin elbette bir bedeli olmalı işte o bedel bu yüksek kredi faizleri.


LinkBack URL
About LinkBacks

Alıntı Yaparak Cevapla
EFSANE GERİ Mİ DÖNDÜ NE? 