dalyan tarafından gönderildi.
İslam dini, çıkış yeri olan Mekke'de yayılmaya başlayınca,
Müslümanların da adet yerini bulması için kendilerine bir kıble
tayin etmeleri gerekir. İslam öncesi dinsel tapınmalarda da
kullanılan Kabe bu iş için en uygun mekan olarak görülür ve kıble
olarak tayin edilir. Daha sonra, Müslümanlar Medine'ye göç edince
yeni bir kıble belirlemek gerekir. Medine'de Yahudiler yaşamaktadır
ve kıbleleri, Beyt-i Makdis, yani Kudüs'tür. Muhammed'de aynı
şekilde, kendisine kıble olarak Yahudilerin kıblesini seçer. Bazı
tarih yazarlarına göre Muhammed'in Kudüs'ü kıble olarak seçmesi,
Yahudiler'den kendisine saf bulmak amacıyla onlara hoş görünmek
içindir. İki seneye yakın bir zaman Müslümanlar ibadetlerini Kudüs'e
yönelik olarak yaparlar. Ancak, zaman içinde Muhammed'in, Medine'de
kendi dinini yayma siyasetini uygulamaya koyması karşısında, bu
durumdan rahatsız olmaya başlayan Yahudiler, 'Müslümanlar, dinimize
uymuyor ama Kıblemize yöneliyorlar' şeklinde alaycı sözler söylemeye
başlarlar. Yahudilerin bu sözleri Muhammed'i kızdırır ve kıblesini
Yahudilerin kıblesi Kudüs'ten alarak tekrar önceki kıbleleri olan
Kabe yönüne çevirir. Bunun için gereken ayetler yazılır.
Bakara / 143. İşte böylece sizin insanlığa şahitler olmanız, Resûl'ün
de size şahit olması için sizi mutedil bir millet kıldık. Senin
(arzulayıp da şu anda) yönelmediğin kıbleyi (Kâbe'yi) biz ancak
Peygamber'e uyanı, ökçeleri üzerinde geri dönenden ayırdetmemiz için
kıble yaptık. Bu, Allah'ın hidayet verdiği kimselerden başkasına
elbette ağır gelir. Allah sizin imanınızı asla zayi edecek değildir.
Zira Allah insanlara karşı şefkatli ve merhametlidir.
Bakara / 144. (Ey Muhammed!) Biz senin yüzünün göğe doğru çevrilmekte
olduğunu (yücelerden haber beklediğini) görüyoruz. İşte şimdi, seni
memnun olacağın bir kıbleye döndürüyoruz. Artık yüzünü Mescid-i Haram
tarafına çevir. (Ey müslümanlar!) Siz de nerede olursanız olun,
(namazda) yüzlerinizi o tarafa çevirin. Şüphe yok ki, ehl-i kitap,
onun Rablerinden gelen gerçek olduğunu çok iyi bilirler. Allah
onların yapmakta olduklarından habersiz değildir.
Herşeyi önceden gören ve düşünen Allah, nedense burada Müslümanların
kıblesini önceden düşünmeyerek, onları Yahudiler karşısında zorda
bırakmıştır. Muhammed'de bu çelişkinin farkındadır ve Kıble'nin
neden değiştirildiği konusunda kendisine Yahudiler'den soru
geleceğini bildiği için buna cevaben aşağıdaki ayet yazılır ve ayetin
sonuna, O dilediğini doğru yola iletir ifadelerini koyarak, bu
çelişkiyi kapatmaya çalışır.
Bakara / 142. İnsanlardan bir kısım beyinsizler: Yönelmekte oldukları
kıblelerinden onları çeviren nedir? diyecekler. De ki: Doğu da batı
da Allah'ındır. O dilediğini doğru yola iletir.
İslamilerin bu çelişkiye verecekleri cevap basittir. Allah, önceleri
Müslümanlarla Yahudilerin kıblelerinin aynı olmalarını istemiştir ama
Yahudilerin alaycı davranışları karşısında Müslümaları bu alaydan
kurtarmak için kıblenin yönünü değiştirmek zorunda kalmış ve yeminler
ederek aşağıdaki ayeti göndermiştir peygamberine.
145. Yemin olsun ki (habibim ! ) sen ehl-i kitaba her türlü âyeti
(mucizeyi) getirsen yine de onlar senin kıblene dönmezler. Sen de
onların kıblesine dönecek değilsin. Onlar da birbirlerinin kıblesine
dönmezler. Sana gelen ilimden sonra eğer onların arzularına uyacak
olursan, işte o zaman sen hakkı çiğneyenlerden olursun.
Ayette sözü geçen ilim kelimesi de Kuran'ı ifade etmektedir.
Konuyla ilgili olarak Diyanetin açıklaması aşağıdaki gibidir.
Diyanet Vakfı Meali s.21
Resulullah (s.a.) Medini'ye geldikten sonra müslümanlar on altı
on yedi ay kadar Kudüs'e yönelerek namaz kıldılar. Bu durum
Yahudilerin şımarmalarına, "Muhammed ve ashabı kıblelerinin neresi
olduğunu bimiyorlardı, biz onlara yol gösterdik" gibi laflar
etmelerine ve bunu etrafa yaymalarına sebep olmuştu. Resulullah,
Allah'tan İslam'a kendi kıblesinin verilmesini niyaz etti. İşte
bundan sonra Kudüs'ten Kabe'ye dönülmesi emri geldi. Bunun üzerine
Yahudiler ve münafıklar tekrar ileri geri konuşmaya başladılar
***
M.K.:
Islamiyetten once puta tapanlarin putlarini koyduklari mekan olan Kabe'nin islamiyet tarafindan putlastirilmasi ilginc bir olay..