Konu: 1965: Ermeni Sorununda Dönüm Noktası

Doç. Dr. Sedat LAÇİNER



1965 yılı Ermeni sorununda önemli bir dönüm noktası olarak değerlendirilebilir. Yukarıda özetlenen zemin üzerinde güç kazanan Ermeni milliyetçiliği sadece Sovyet Ermenistanı’nda değil tüm dünya Ermenileri arasında güçlenmeye başlamıştır ve bu dönemde Ermeni milliyetçiliğini adeta yeniden dirilten unsur da 1915 olayları ve Türk düşmanlığıdır. O tarihe kadar daha çok içten içe yanan bir ateş görünümünde olan Ermeni sorunu 1965 yılında 1915 olaylarının 50. yıldönümü gerekçe gösteriler yeniden alev almış ve daha da önemlisi dünya kamuoyu oyuna daha aktif olarak dahil edilmeye çalışılmıştır. Buna karşın Türkiye’nin gelişmelere ilk tepkisi hala olayların komünist hareketin bir devamı olduğu şeklindedir ve ileride Türk ulusal çıkarlarına ciddi bir tehdit olabileceğine ihtimal dahi verilmemiştir.



Olaylar ilk önce Erivan’da 24 Nisan 1965’de patlak vermiştir. Erivan’da sokaklara çıkan binlerce Ermeni 1915 olaylarının 50. yılını gösteri düzenleyerek anmışlardır. Kalabalık içeride resmi bir anma toplantısı düzenlenirken Spendiarian Opera Binası önünde toplanmaya başlamıştır. İlk başlarda bir anma töreni havasında sessizce hareket eden topluluk kısa sürede kontrol çıkmış ve taşlar havalarda uçuşmaya sloganlar atılmaya başlanmıştır. Kalabalık sloganlarında Türklerin ‘Ermeni toprakları’nı kendilerine geri iade etmesini ve 1915 olayları nedeniyle katil olarak adlandırılmasını istemektedir. 1965 anma törenlerinde Erivan’da yürüyen yüz binlerce kişi hep bir ağızdan coşku içinde Ermenice ‘Mer Hoghere, mer hoghere’ diye bağırmışlardır.[1] Türkçesi ile ‘Bizim topraklarımız, bizim topraklarımız’ diye bağırmışlardır ve kastedilen topraklar Türkiye’nin Doğu Anadolu Bölgesi’nden başka bir yer değildir. Bunun için dünyanın sessiz kalmaması, Rusların ise özellikle yardım etmesi gerektiği belirtilmektedir. Kalabalık olaylar esnasında öylesine kontrolden çıkmıştır ki resmi yetkililerin dışında dini önderler de kalabalığı durdurmakta güçlük çekmiştir.


http://www.usakgundem.com/makale.php?id=178

guzel arastırma