Rakıdaki rekabet vergi yüzünden fiyata yansımadı





Rakı üretimindeki tekelin kalkmasının ardından pazara giren yeni oyuncularla birlikte başlayan kıran kırana rekabet, sadece yeni ürünler ve reklamlarla sınırlı kaldı. Üreticiler, 'Bir şişe rakının yüzde 70'i vergi. Bu da fiyatlarla oynamamıza izin vermiyor' diyor.



Rakının üzerindeki ağır vergi yükü, fiyat rekabetinin önünü kesti. Rakı üretimindeki tekelin kalkmasının ardından pazara giren yeni oyuncularla birlikte pazarda başlayan kıran kırana rekabet, sadece yeni ürünler ve reklamlarla sınırlı kaldı. Durum böyle olunca rakı üreticileri "Rakı pazarında fiyat karteli var" eleştirilerine maruz kaldı. 2003'te Tekel'in özelleştirilmesinden sonra yeni oyuncuların pazara girmesiyle artan rekabetin, rakı fiyatlarına yansımadığı yönündeki iddialara cevap veren Mey İçki CEO'su Galip Yorgancıoğlu, "Yüksek vergi oranları nedeniyle fiyatlarda büyük bir oynama yapılamıyor. Bir şişe rakı fiyatının yüzde 65-70'i ÖTV ve KDV'ye gidiyor. Diğer bir değişle en az 15 YTL vergiye gidiyor. Üretim, işçilik, enerji, distribütör, bayi ve şirket kârı derken gerçekten çok ufak marjlarla çalışılıyor. Dolayısıyla vergisini layıkıyla veren bizim gibi şirketlerin raf fiyatlarında indirim yapması, zaten çok az olan marjları tamamıyla yok edebilir" derken Elda İçecek Yönetim Kurulu Demirtaş ise sektörde "kartel"in söz konusu olmadığını ifade etti. Demirtaş, "Böyle bir iddia geçerli değildir. Her rakının kalitesi farklıdır, bu nedenle fiyatları da farklıdır. Rakılar standartlarına göre fiyatlandırılırlar" açıklamasını yaptı.



Fiyatlar 3 YTL'den fazla oynamaz

Tariş-Tat Pazarlama ve Satış Direktörü Ahmet Subaşı da "Rakıdaki vergi oranı yüzde 70. Bir de buna ek olarak üretim maliyeti var. Bu nedenle fiyatların oynama marjı çok düşük. Klasik rakı fiyatları arasında fiyat farkı en fazla 3 YTL fark eder. Pazardaki konumunu kaybetmek istemeyen Burgaz, Yeni Rakı, Mercan gibi rakı üreticileri bu maliyetlerle ürüne maksimum yüzde 10 indirim ya da zam yapabilir. Bu firmaların klasik rakı fiyatları da 20 ila 23 YTL arasında değişir" diye konuştu.

İndirimin ancak alkol oranlarının düşürülmesiyle sağlanabileceğini söyleyen Subaşı, "Vergi miktarı rakının içindeki alkol oranına göre belirlenir. Rakıda da alkol oranı yasal olarak en fazla 40 dereceye düşürülebilir. Alkol oranı düştüğü için vergi maliyeti de bir miktar düşer. Ama dediğim gibi 3 YTL'den fazla bir fiyat değişimi olmaz. Dolayısıyla bu gibi ayarlamalarla bir klasik rakı en az 19 YTL'ye satılabilir" dedi.



Tesadüf zam dikkatleri çekti

Rakı üreticilerinin geçen günlerde rakı fiyatlarına aynı anda 0.50 YTL zam yapmaları kartel iddialarını kuvvetlendirdi. Ekrem Demirtaş, "Geçen günlerde bir zam yaptık. Bazı ürünlerde 0.50 YTL olan bu zam, bazı kategorideki ürünlerde 2 YTL'yi buldu" dedi. Zammı dövizdeki artışa bağlayan Subaşı da "İki ay önce rakılara bir zam geldi. Kapak gibi girdiler ithal edildiği için zam yapıldı. Biz, yeterli stokumuz olduğu için Mercan Rakı'ya zam yapmadık" dedi.


Feray Akşit




kaynak = www.referansgazetesi.com