İnsanı Boşverin, Araca Bakın!



Teknoloji ile hemen herkesin haşır-neşir olduğu günümüzde, zaman zaman basının da abartması ile ortalama insanın aklında "Bilgisayarlar bizim yerimizi alacak" veya "Bu yazılım harika! Bilgisayarımıza kurar kurmaz karlılığımız 10 katına çıkacak" şeklinde düşüncelerin belirmeye başladığını hepimiz gözlemliyoruz. Buna, insan beyninin yaratıcılığına ihtiyaç bulunmayan birtakım işlerde bilgisayarların kullanılması ve bazı kadroların gerçekten de azaltılması eklenince, ortalıkta birtakım felaket söylemlerinin dolaşmasının da kaçınılmaz olduğu görülüyor. Ancak, acaba gerçek böyle mi? Hizmet sektöründe yer alan büyük firmalardan birinin yöneticileriyle sohbet ettiğinizi ve bu sırada konunun "Müşteri İlişkileri Yönetimi"ne geldiğini düşünün. ªirketin yurt dışına milyonlarca dolar para ödeyerek lisanslamayı (*) düşündüğü CRM yazılımının, müşteri veritabanını tarayacağını ve "ªu müşteriye şu ürünü tanıtın!" veya "Bu müşteri size yaramaz, bunu bırakın!" gibi önerilerde bulunacağını zanneden yöneticilerin, "Peki, sizce bu yazılım bunu nasıl yapacak? Bu yazılım, sizin pazarlama yöneticilerinizden veya uzmanlarınızdan daha mı akıllıymış?" şeklinde yöneltilen soruya "Vallahi bilmiyoruz. Bize öyle dediler" şeklinde yanıt vermeleri çok mu gerçek dışı, sizce? Hele bir de "Bu yazılım müşteri veritabanınızı tararken hangi kuralları dikkate alacak?", "Bu kuralları da yazılım mı belirleyecek?", "Müşteri veritabanını da yazılım mı oluşturacak?" veya "Yazılım, müşterilerin sadece lüks semtlerde oturup oturmadığına mı bakacak?" şeklinde sorular yöneltirseniz size çoğu kez "Tamam tamam, orasını karıştırma artık.. Hele bir kuralım, daha sonra çaresine bakarız" yanıtının gelmesine ne dersiniz?

Veya yine hizmet sektöründen gelen temsilcilerin bulunduğu bir ortamda yönetici konumuna gelmiş insanların, kişisel performansı artırmaya yönelik eğitim, yöntem ve araçlardan beklentisinin "Bana neyi ne zaman yapmam gerektiğini söylesin" cümlesinden ibaret olduğunu duymanız sizi şaşırtır mı acaba? Hatta sohbeti derinleştirdiğinizde birçok kişinin "Ben bu aracı yurt dışında bir konferansta görmüştüm. Herkesin elinde zaten bundan vardı. O sırada satış standında bir de indirim yapılıyordu. Hemen aldım! Cihazı satın alır almaz sihirli bir değnek geleceğini, benim hiç bir çaba sarf etmeme gerek kalmadan verimliliğimin 10 kat artacağını sanıyordum" itiraflarını duymak çok mu gerçek dışı?

Teknolojide her gün büyük gelişmeler, yenilikler görüyor olmamız gayet doğal. Bu gelişmelerden en doğru şekilde yararlanmak ise, gerek bireylerin ve gerekse işletmelerin önem vermesi gereken bir konu. Ancak, insan beyninin yaratıcılığını ve düşünme yetisini gerektirecek olan işlerde teknolojinin "İnsanın yerini tamamıyla almasını beklemek" yerine, "İnsanı, makina tarafından çok daha ucuza ve doğru olarak yapılabilecek bazı işlerden kurtarması" ve "İnsanın neredeyse sonsuz kapasiteye ve güce sahip olan beynini daha faydalı ve yaratıcı işlerde kullanmasına yardım etmesi"ne yönelik beklentilere sahip olmak, kanımca daha doğru olacaktır.

Bu arada aklıma takılan bir soru da var: Bütün bu durumlara, yani, teknolojiyle ilgili yalnış beklentilere, fiilen üretim yapan sektörlerde biraz daha az rastlanmasının nedeni ne olabilir? Üretim sektöründe teknoloji ile ilgili kararların biraz daha rasyonel olarak veriliyor gibi gözükmesinin nedeni ne olabilir, acaba?

(*) Biliyorsunuz, yazılımları bir kullanıcı olarak, kanunen asla satın alamazsınız. Sadece, size bu yazılımı belirli kısıtlamalar ile kullanma hakkını veren, yazılımın kullanılmasından dolayı üretici şirketin hemen hemen hiç bir sorumluluk kabul etmediğine dair koşulların yazılı olduğu ve adına "Lisans" denen kağıt parçasına sahip olursunuz. O "Lisans" ise çoğu kez ikinci elde satamayacağınız, başkasına devredemeyeceğiniz bir şeydir. Bu nedenlerle, yazılıma vereceğiniz paran hızla yıpranmaya uğrayacağınızdan, bu konudaki harcamalarınızı size en kısa zamanda "Geri dönüş" olarak bir katkı (Girdi) sağlayacak şekilde planlamanız gerekir. Aynı dikkati, danışmanlık ve profesyonel hizmetler satın alırken de göstermelisiniz.


Oguz C. Gel


info@oguzgel.com
http://www.oguzgel.com