Konu: Beynin Büyülü Oyunu - Sinestezi

BEYNİN BÜYÜLÜ OYUNU - SİNESTEZİ

Tıpta harflerin, seslerin, rakamların insanların üzerinde farklı etkiler uyandırdığı ve bunların normal dışı algılamalar olduğu kabul edilir. Sinestezi denilen algılama bozukluğunda ise kişilerin sesleri görebildiği, renkleri hissedebildiği ve şekillerin tadını alabildiği belirtilir. Sinestezi sorunu olanlar, sayıların ve harflerin renkli olduğu, müzik notalarının özel kokusu olduğu büyülü bir dünyada yaşarlar. Bunlar gerçeği, farklı duygusal algılamaları karıştırarak görürler. Onlar için E harfi, örneğin, yeşildir. R’nin tiz bir sesi vardır, 5 sayısı sarı renktir ve Sol notası çikolata tadındadır.
Amerikan Psikoloji Derneği başkanı, Berkeley Üniversitesi’nde nörolog Lynn C. Robertson, İtalyan Panorama dergisine yaptığı açıklamalarda sinesteziyi anlatırken, “Kelime anlamı duyuların birleşmesi” diyor. “The Two Sides of Perception” adlı kitabın yazarı olan Robertson şöyle devam ediyor: “Değişik sinestezi tipleri var: bazı kişiler bir harf gördüklerinde aynı anda bir renk algılarlar; bazıları bir ses duyduklarında hemen özel bir tat alırlar: kimileri bir şekil gördüklerinde onu bir kokuyla bağdaştırırlar. Ama genelde sinestezi rahatsızlığı olanlar farklılıklarının farkında değildir. Bu şekilde büyüdükleri için diğer insanların da aynı olduğunu düşünürler. Günün birinde ‘Şu A harfi ne kadar kırmızı’ dediklerinde ve biri onlara harfın renkli olmadığını söylediğinde işin farkına varırlar.”

Sinestezi yaygın bir durum mu?
“Birçok insan zaman zaman sinestetik deneyimler yaşar, bir ses duyduklarında bir tat hissetmeleri veya tam tersi, gibi. Bu her 200-300 kişide görülebilen bir durumdur. Ama gerçek sinestezi ender görülen bir durumdur. Belki her 25-30 bin kişide bir.”

Bir sinestezi hastanın beyninde neler oluyor?
“Son derece normal olan bu beyinde, ilk çocukluk yıllarında oluşan sinirsel bağlantılar bulunuyor. Bu bağlantılar genellikle zamanla yok olur. Doğum anında beynimizde çok sayıda nöron arası bağlantılar vardır, yaşam boyunca kullanacaklarımızdan çok daha fazla sayıdadır bu bağlantılar. Büyüdükçe ve geliştikçe bu bağlantılar ‘budanır’. Sinestetikler hariç. Onların beyninde bu bağlantılar kalır ve o bunları bazen diğer yetenekleri güçlendirmek için kullanır. Mesela; bir gün harflerle sayıları renklerle bağdaştıran bir gençle konuşuyordum. Bir ara bana, ‘Normal insanlar telefon numaralarını nasıl hatırlıyor’ diye sordu. Bunun üzerine o gencin, teleon numaralarını aklında tutmak için renklerden yararlandığı ortaya çıktı.”

Genetiğin bu işte parmağı var mı?
“Sinestezi gen yoluyla geçebilir. Princeton kongresini düzenleyenlerden biri sinestezik ve ailesinde de birçok insan var bu durumda.”
Doğuştan gelen bu bağlantılar beynin hangi bölümünde kalıcı olur?
“Renkgrafi dediğimiz özel sinestezi tipinde beynin temporal Lob (Tabanda yer alır. Duyma, konuşma ve dil gelişimi ile ilgilidir) bölümünü ilgilendiriyor gibi. Pet görüntüleme tekniği ile yapılan deneyler bu bölümün, sinestezikler şekil ve renklere tepki gösteridğinde ayınlandığını gösteriyor.

Bu bir hastalık mı?
“Hayır. Sorun da değil. Birçok sinestetik durumunun düzelmesini istemiyor. Mesela benim bir hastam var, müzik kulağı çok gelişmiş. Ses dürtülerini renklerle bağdaştırıyor. Küçükken senfonik konserlere gidermiş ve görüntülere gerek olmadığını düşünürmüş çünkü her nota farklı bir renkmiş. Böyle bir özelliğe sahip olduğunu bilmediğinden konserin herkes için bir ses, ışık ve renk cümbüşü olduğunu düşünürmüş. Diğer insanlarında sadece onun gördüğü görsel şöleni görmek isteyebileceğini çok geç keşfetmiş.”

Şeker gibi ney üfler derim ben hep
Mercan Dede ney üflediğinde şeker tadı
alırım nedense
bir çok örnek verebilirm böyle
veya yatarak müzik dinlediğim zamanlarda
sanki müzikle canlı renkli bi yolculuk yaparım

200-300 kişide görülebilen bir durumdur.

şaşırdım şimdi

teşekkür ederim devinizm güzel konu

Garabet tarafından gönderildi.

teşekkür ederim devinizm güzel konu

Burada kendimce bir giriş yapmaya çalışmıştım.Açtığım en ilginç konulardan biridir, evet.

Sinestezi böyle bir şey evet.

Sinestezi çok özel bir şeydir.Çünkü aslında beyin içinde bir çeşit (istem dışı) holistik iletişim meydana getiriyor. Örnekse bir kelimeyi okuduğunuzda kafanızda kelimenin anlamı,duygusu kısacası imajı canlanabilir.Eğer kelimelere karşı duyarlıysanız bu olur. Bir cümlenin tamamının vizüalizasyonu yapılabilir.Hatta bir kitabın tamamını tek bir vizualizasyonla aklınızda tutabilir ve bunu kelimelere tekrar deşifre edebilirsiniz.

Aynı şey sesler içinde geçerlidir.Başka şeyler için de geçerlidir.Bu yaşamadan anlatılabilecek bir şey değil ama...Ben mutlaka her insanda bir potansiyel olarak varolduğunu düşünüyorum yani sıradan bir insan bilinçli olarak bunu kullanabilir.Yöntemler var.

çevre ve insandaki iz düşümlerinin oluşturduğu çağrışımlar boyutudur . insan başkalarıyla bakaşlaşablen tek varlıktır nerde ve kimle olursan o olursun

ilk tarafından gönderildi.

çevre ve insandaki iz düşümlerinin oluşturduğu çağrışımlar boyutudur . insan başkalarıyla bakaşlaşablen tek varlıktır nerde ve kimle olursan o olursun

Kesinlikle hiçbirşey anlamadım.

çevrenin insan ruhundaki yaptığı değişimlerdir ve onların çağrışımşarıdır o kadar
pavlovun şartlanmasındaki deneysel metodlar yıllardır insanlara da uygulnmaktadır
bunu medya , basın , bilim , yazılan tarih vs insanları yönlendirmekte kullanmaktadır
örn ermeniler ... ne hatıra getiriyor türk toplumunda
hiroşima .... ne hatıra getiriyor ,

sen istediğin kadr hiroşimadaki planktonlardan bahset ama çiçek aklına gelmez
insanlar kesinlikle yönlendirilen varlıklardır.