Konu: İnsanın Yücelmesi

''Eğer Biz dileseydik,elbette onu o ayetlerlerimizle yüceltirdik.Fakat o hep dünyaya sarıldı ve arzularının peşine düştü''(A'raf,176)

Bu ayette ilahi eğitimin gayesini okumaktayız.Yüce Allah peygamberlerini görevlendirirken onlara eğitim faaliyetlerini türütme sorumluluğunu da yüklemiştir.İşte bu eğitimin hedefi,insanı basamak basamak ve yavaş yavaş kemale ulaşması için yüceltmektir.Allah'ın kabullendiği davranış biçimini,inayet hazinesini ona kazandırmaktır.

---

Bu ayette işaret edildiği gibi,eğitimin en önemli amacı,insanı yüceltmektirçMevlana,Divan'ında bu konuyu şöyle ele alır: Mevlana muhatabına maddeden sıyrılıp yücelmenin yollarını aramsını tavsiye eder.Topraktan yaratılan beden,insanı yere doğru çeker.Gönül ateşinden çıkan duman ise insanı yüceltir.

İnsan yücelere çıkacakbir merdiven aramlaıdır.Kemale ulaştıracak merdivenin beyin olduğunu ileri süren Mevlana kafadaki bilgilerin insana gurur vermemesini aksine ona bir alçakgönülülük sağlamasını gerekli görmektedir.Ona göre ilahi bilgi karşısında insanı bilgilerin değer bakımından çok önemli olmadığını anlamak,olgunluğa ulaşmanın önemli bir merhalesini teşkil eder.Heva ve hevesini yenmek,yücelmek ve kemale ulaşmak için sıçrayışta bulunmaktır.Kendi düşüncelerini ve benliklerini tenkit edemeyenler,kemale ulaşacak kadar yücelemezler.Olgunluğu gaye edinenlerin gönlü,gönül sevdasıyla yerlere döşenmiş gönüllerin üstünden geçere Allah'a varmalıdır.

Yücelmek için eğitimin önemli bir görevi bulunduğunu bir pirin öğütlerine kulak vermenin zaruri olduğunu ileri süren Mevlana,yücelme yolunda engel olark ortaya çıkabilecek olan şeyleri ilahi aşk ile aşabileceğimize dikkat çekmektedir.Aşkın elini öpmek yüceliğine ayak basmaktır.Canın nurundan istifade ederek,yapısında varolan yücelikten baht alınmasını öğtülemektedir.Mevalana ya göre akıl kınanma aleminde,ilahi aşk ise yücelik aleminde olduğundan,AŞK daha yücedir.

Yücelik arayan kişi nefsin bağlarından kurtulmalıdırYücelmeyi kurtuluş olarak tarif eden Mevlana ,öğencisine Hz Yusuf'ı misal verir.''Hz. Yusuf gibi kuyuya düştün.Hz Yusuf normal kuyuya,sense beden kuyusuna düştün.Kuyudan çıkmak istersen ip; yani Kur'an şuracıktadır.Ona sarıl da dışarı çık.'' diyen Mevlana Kur'an insanı adiliklerden,aşağılıklardan çıkarıp yüceliklere götüren bir güce sahip olduğunu işaret etmektedir.

Dar kafalı ve dar gönüllü kişilerin yükselemeyeceğine dikkat çeken Mevlana'ya göre,aklı başında yüce fikirli insanlarınyüzü sirke gibi ekşimez,gül gibi gülerler.

Mevalana benlikten ayrılmayı ,başkaların gönlüne girmeyi,yücelmenin şartı olarak görmektedir.Bu şahsiyete sahip kimseler,heva ve hevesini bırakır ,acıları tatlılaştırır ve aydınlığa perde olmaktann kurtulur.
Allah bizleri nefsin arzularından kurtulup yücelen ve kemale ulaşan kullarından eylesin(amin).

Aktardıkların için teşekür ederim..İşin Aslı Ademin İnsan olması onun yoluda !....

Uyun, sizden hiçbir ücret istemeyen o kimselere. Onlar hidâyete ermiş zatlardır.”

(Yâsin Sûresi, 21)

Ehli HAL derki !..

Aklı maddede kullan, mânâya götürmeye kalkışma. Ednâ (en aşağı derecedeki) kula verilecek sırra dahi akıldan başka rehberin yok ise, nâil olamazsın mânâ sırrına. Aklın pazarı maddede kurulur. Mânâda akla pazar bulamazsın.

İslâmiyet’in bütün esaslarını kabul ederken, diğer taraftan dînin kuru bir îman ikrârından, ibâdetleri yerine getirmekten ibâret olmadığını iyi bil. İman kalbin derinliklerinde yaşanır.
“Ve sofilik (sûfilik) işte bu derûnî hayâtı yaşamaktır.”

ALL&#194’ın rahmetine, rızâsına yakın ve nâil olmak istiyor isen, ALL&#194’ın tertibi olan nedîm-i ilâhî, varisü’n-Nebî’yi kılavuz seçmeyi bil.

Şunu da hatırdan çıkarmayalım : İslâm yalnız îman değil, cismânî olduğu kadar rûhânî bir îtiyattır. O beşer hayâtının bütün sistemidir.
Kolay zannettiğimiz aşk caddesi akla tıkandı. Kendi kulaçlarımızla bu deryayı yüzmek imkanı kalmadı. Meğer ki, bir nedîm-i ilâhî, bir vârisü’n-Nebî elimizden tuta. Onun için insanın zâhirini şerîatin ahkâmına, bâtınını hakîkatın nuruna vermeden aşk-ı ilâhîden, muhabbet-i rabbânîden dem vurması doğru olmaz...

“Bir gönülde iki sevgili yaşamaz” sözü doğrudur. Ey sevgilinin cemâlini arayan zavallı! Bâri kendi benliğinden vazgeç. Aşk eşiğine ayak bastınsa, anla ki, elini gayrıdan yıkamak zorundasın...

EDEB, aklın dışarıdan görünüşüdür. Kur’ân yazısında 3 harften teşekkül edip, her harfi bir mânâ taşır: Eline, diline, beline diye.
Efendi! Anla ki, insanın tenindeki can ne ise edepten ibârettir.
Âdem ulvî âlemdendir. Onu süflî ve alçak sanma!
Bu kâinat kubbesinin dönüşündeki nizam ve revnâk edeptir.
Ayağını iblisin kafasına koymak, ona hâkim olmak istersen gözünü aç : Şeytanı öldüren edeptir.
Âdem oğlu edebsiz ise “âdem” değildir. Çünkü hayvan ile âdem edeple ayrılır.
ALLAH kelâmı baştan aşağı edeptir.
Akla : “--Îman nedir?” diye sordum. O, kalp kulağıma : “--Îman edeptir” dedi.
ALL&#194’a karşı edep, peygamber efendilerimize karşı edep, âile efrâdına karşı edep, hemcinsine karşı edep.
Fâniyi fenâya veren bâkiyi de kaybeder. Bâkiliğin tohumu fâniliktedir.
Dünyânın maddesi, zamânı fânidir. Ama mânâsı, hayâtiyeti bâkidir.