istanbul üniversitesi, fen fakültesi, biyoloji bölümü, ders notu, 2003
evrim, prof. dr. yavuz çotuk
canlılığın meydana gelmesi için gerekli olan organik moleküller arasında önemli bir yere sahip olan proteinlerin nasıl meydana geldiğine ışık tutan ilk deney, harold urey (1893 - 1981) tarafından tasarlanarak stanley miller tarafından 1953 yılında chicago üniversitesi'nde yapılmıştır. (bknz. şekil 1)
şekil 1:
http://upload.wikimedia.org/..._experiment-en.svg.png
miller deneyi:
bu çalışmasında miller, bir erlenmeyer içindeki metan, amonyak, hidrojen ve su buharı karşımını 1 hafta süreyle elektrik boşalmalarına maruz bıraktıktan sonra erlenmeyerin tabanında biriken köpüklü tabaka içinde, canlı organizmalarda bulunan 4 amino asit, üre ve çeşitli yağ asitlerinin meydana geldiğini saptamıştır.
daha sonra yapılan benzer çalışmalarda, yerin ilkel döneminde toprağın olası sıcaklığı; atmosferinde ozon bulunmayışı nedeniyle uv spektrumunun geniş bir bandına yoğun bir şekilde maruz kalmış olması ve o dönemde yoğun olarak meydana geldiği düşünülen şimşeklerin varlığı dikkate alınarak, değişik enerji şekilleri ve gaz karışımları kullanılarak meydana getirilen organik bileşikler şekil 2'de görülmektedir.
şekil 2. yerin ilkel dönemi karşılık olan model ortamlarda elde edilen organik bileşikler (zubay'dan) (resim halini de, yazı halini de koyuyorum)
http://img215.imageshack.us/img215/8415/zubaynu7.gif
------------------------------verim-------verim
ürün-------------------------(µm)-----(%

¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯
glycine-----------------------630-----2.1
glycolic acid------------------560-----1.9
sarcosine---------------------50-----0.25
alanine-----------------------340-----1.7
lactic acid---------------------310-----1.6
n-methylalanine-------------10-----0.07
a-amino-n-butyric acid-----50-----0.34
a-aminoisobutyric acid-----1-----0.007
a-hydroxybutyric acid------50-----0.34
b-alanine---------------------150-----0.76
succinic acid------------------40-----0.27
aspartic acid------------------4-----0.024
glutamic acid------------------6-----0.051
iminodiacetic acid------------55-----0.37
iminoacciticpropionic acid--15-----0.13
formic acid---------------------2.330-----4.0
acetic acid---------------------150-----0.51
propionic acid-----------------130-----0.66
urea-----------------------------20-----0.034
n-methyl urea-----------------15-----0.051
bugüne kadar aynı konuda yapılan araştırmalar, amino asit ve diğer "prebiyotik" (canlılık öncesi) dönem makro moleküllerinin meydana gelmesi için, miller'in deneyinde kullandığı çevre koşullarının ve maddelerinin tamamının gerekli olmadığınıda göstermiştir.
örneğin canlı yapısında bulunan pek çok organik bileşiğin sentezlenmesinde anahtar role sahip olduğu gözlenen hidrojen siyanür (hcn) ve formaldehit (ch2o) in prebiyotik dönemde sentezlendiği düşünülmektedir. bu deneysel olarak, metan, azot ve su karışımının elektrik boşalmasına baruz bırakılmasıyla, aşağıdaki denkleme göre elde edilmiştir.
2ch4 + n2 + h2o ----(elektrik boşalması)----> hcn + ch2o + 2h2 + nh3
hcn tekrar elektrik arkından geçirildiğinde; co, n2 ve h2 gazlarını meydana getirirken, ch2o kalsiyum hidroksit ile birlikte bulunduğu eriyik içinde şeker meydana getirmektedir. 1861'den beri "formoz reaksiyonu" olarak bilinen bu yöntem dışında, inorganik maddelerden şeker meydana getiren bir başka yol bulunamamıştır.
(katil, 22.11.2007 05:21 ~ 09.05.2008 03:29)