AB'NİN EKONOMİK KRİTERLERİNİ YARI YARIYA TUTTURDUK
-TÜRKİYE, AB'NİN EKONOMİK PERFORMANS GÖSTERGELERİ
OLAN MAASTRİCHT KRİTERLERİNDE GEÇEN YIL TOPLAM BORÇ
STOKU VE DEVLET BORÇLANMA GEREĞİNDE HEDEFİ YAKALADI
-ENFLASYONDA YÜZDE 8,8'İ BULAN FİYAT ARTIŞ ORANI İLE
AB STANDARTLARININ 3 MİSLİ ÜSTÜNE ÇIKAN TÜRKİYE, YÜZDE
18,3'LÜK FAİZ ORANIYLA DA YÜZDE 5,3'LÜK AB KRİTERİNDEN
BÜYÜK SAPMA GÖSTERDİ
-BİRLİĞE ÜYE ÜLKELERDEN ENFLASYONDA EN İYİ PERFORMANSA SAHİP
ÜLKE YÜZDE 0,7'LİK ORAN İLE MALTA. FAİZ ORANLARI EN DÜŞÜK
ÜLKELER İSE ALMANYA VE İSVEÇ

Zeynep Akyıl - Aday ülke konumundaki Türkiye,
Avrupa Birliğinin ekonomik performans göstergeleri olan ''Maastricht
Kriterleri''ni yarı yarıya tutturdu.
Genel devlet borçlanma gereği ile toplam borç stokunda AB standartlarının
bile üstünde bir performans gösteren Türkiye, yüksek enflasyon ve uzun dönem faiz
oranlarıyla ise istenen gelişmenin oldukça uzağında kaldı.
AA muhabirinin Devlet Planlama Teşkilatı (DPT) AB ile İlişkiler Genel
Müdürlüğünün hazırladığı ''AB Üyesi ve Aday Ülkelerde Ekonomik Gelişmeler''
başlıklı raporundan derlediği verilere göre, 2007 yılında Türkiye, enflasyonda
yüzde 8,8'i bulan fiyat artış oranı ile yüzde 2,8 olan AB standartlarının 3 misli
üstüne çıktı. Böylelikle 2004 yılında yüzde 10,1 ile iki haneli enflasyon oranı,
daha sonraki yıllarda tek hanelere düşmesine rağmen, AB normları açısından
yeterli iyileşmeyi sağlayamadı. Avrupa Birliğine üye 27 ülkenin ortalama
enflasyon oranı ise yüzde 2,4 düzeyinde gerçekleşti.
Diğer taraftan yüzde 18,3'lük uzun vadeli faiz oranıyla da Türkiye, yüzde
5,3'lük AB kriterinden büyük sapma gösterdi.
Uzun vadeli faizler 2004 yılında yüzde 4,9 oranındayken, 2005 yılında yüzde
16,2, 2006 yılında ise yüzde 18 düzeyindeydi.
Birliğe üye ülkelerde enflasyonda en iyi performansa sahip ülke yüzde
0,7'lik oran ile Malta. Faiz oranları en düşük ülkeler ise yüzde 4,2 ile Almanya
ve İsveç.

-İKİ GÖSTERGEDE BAŞARI YÜKSEK-

Türkiye, son yıllarda Merkezi Yönetim Bütçelerinde kaydedilen olumlu
gelişmenin de etkisiyle Maastricht kriterleri bakımından en iyi performansı bütçe
açığının gayri safi yurt içi hasılaya oranıyla yakaladı. Mali disiplinle bütçe
açıklarının hızla aşağı çekilmesi sonucunda 2007 sonunda borçlanma ihtiyacının
GSYH'ye oranı yüzde -1,2'ye düşürüldü. Böylece 2004 sonunda yüzde -4,5 olan
borçlanma gereği rakamında 3,3 puanlık bir iyileşme sağlanırken Türkiye, ulaştığı
bu oranla, yüzde -3'lük Maastricht kriterlerini de geride bıraktı.
Türkiye toplam borç stokunun GSYH'ya oranı açısından da olumlu bir
performans sergiledi. Buna göre, yüzde 38,8'lik oranla Türkiye, AB'nin referans
değeri yüzde 60'ın altında kaldı.
2004 yılında bu kriteri yüzde 59,2 gibi sınırdan tutturan Türkiye, yıllar
itibariyle borç stokunu önce yüzde 52,3'e daha sonra da yüzde 46,1'e indirmişti.
Üye ülkeler arasında ise toplam borç stokunun GSYH'ya oranı en düşük olan
ülke yüzde 3,4 ile Estonya. Bunu yüzde 6,8 ile Lüksemburg, yüzde 9,7 ile de
Letonya izliyor.

-MAASTRİCHT KRİTERLERİ NELER?-

Hollanda'nın Maastricht kentinde imzalanarak 1 Kasım 1993'de yürürlüğe giren
Avrupa Birliği Antlaşmasında (Maastricht Antlaşması), Ekonomik ve Parasal
Birliğin (EPB) aşamaları, bu aşamalarda izlenecek ekonomik ve parasal politikalar
ve bu politikaların uygulanması için gerekli kurumsal değişiklikler ayrıntılı
olarak düzenlendi.
Bu düzenlemeler çerçevesinde, Ekonomik ve Parasal Birliğin
gerçekleştirilmesi doğrultusunda, üye ülke ekonomileri arasındaki farklılıkların
giderilebilmesini teminen, bazı makro büyüklükler açısından, ''Maastricht
Kriterleri'' olarak adlandırılan yakınlaşma kriterleri tespit edilirken, bunlara
uyulmaması durumunda uygulanacak yaptırımlar belirlendi.
Maastricht Kriterlerine yakınlaşma kriterleri şöyle:
-Toplulukta fiyat istikrarı bakımından en iyi performansa sahip üç ülkenin
yıllık enflasyon oranları ortalaması ile bir üye ülkenin enflasyon oranı
arasındaki fark 1,5 puanı geçmemesi gerekiyor.
-Üye ülkelerin kamu açıklarının GSYH'lerine oranı yüzde 3'ü geçmemesi,
-Üye devletlerin kamu borçlarının GSYH'lerine oranı yüzde 60'ı geçmemesi,
-Üye ülkelerde uygulanan uzun vadeli faiz oranları, 12 aylık dönem
itibarıyla, fiyat istikrarı bakımından en iyi performansa sahip 3 ülkenin faiz
oranını 2 puandan fazla aşmaması,
-Son 2 yıl itibarıyla, bir üye ülkenin para birimi, diğer bir üye ülkenin
para birimi karşısında devalüe edilmemiş olması gerekiyor.
2007 yılı Maastricht kriterlerine yaklaşma açısından 27 AB ülkesinin ve
Türkiye'nin performansı şöyle:
Genel devlet
borçlanma gereği Toplam borç stoku
Enflasyon Uzun dönem (cari fiyatlarla (cari fiyatlarla
Ülkeler oranı faiz oranı GSYH'ye oranı) GSYH'ye oranı)
------- --------- ---------- --------------- ---------------
Belçika 1,8 4,3 -0,2 84,9
Almanya 2,3 4,2 0,0 65,0
İrlanda 2,9 4,3 0,3 25,4
Yunanistan 3,0 4,5 -2,8 94,5
İspanya 2,8 4,3 2,2 36,2
Fransa 1,6 4,3 -2,7 64,2
İtalya 2,0 4,5 -1,9 104,0
G. Kıbrıs 2,2 4,5 3,3 59,8
Lüksemburg 2,7 4,6 2,9 6,8
Malta 0,7 4,7 -1,8 62,6
Hollanda 1,6 4,3 0,4 45,4
Avusturya 2,2 4,3 -0,5 59,1
Portekiz 2,4 4,4 -2,6 63,6
Slovenya 3,8 4,5 -0,1 24,1
Finlandiya 1,6 4,3 5,3 35,4
Bulgaristan 7,6 4,5 3,4 18,2
Çek Cumhuriyeti 3,0 4,3 -1,6 28,7
Danimarka 1,7 4,3 4,4 26,0
Estonya 6,7 6,1 2,8 3,4
Letonya 10,1 5,3 0,0 9,7
Litvanya 5,8 4,5 -1,2 17,3
Macaristan 7,9 6,7 -5,5 66,0
Polonya 2,6 5,5 -2,0 45,2
Romanya 4,9 7,1 -2,5 13,0
Slovakya 1,9 4,5 -2,2 29,4
İsveç 1,7 4,2 3,5 40,6
İngiltere 2,3 5,1 -2,9 43,8
---------------
AB 27 ortalama 2,4 4,5 -0,9 58,7
Türkiye 8,8 18,3 -1,2 38,8


http://www.alomaliye.com/goster.php?id=1806